Κυριακή 20 Νοεμβρίου 2022

 

Η Παναγία μεσίτρια και βοηθός των ανθρώπων

Στη συνείδηση των ορθοδόξων πιστών η Παναγία έχει καθιερωθεί ως μεσίτρια που ενώνει τη γη με τον ουρανό, τον αισθητό κόσμο με τη νοητή ωραιότητα. Η αλήθεια αυτή αποτυπώνεται στους βυζαντινούς ναούς με την Πλατυτέρα που εικονίζεται στην κόγχη του ιερού. Η Παναγία είναι η κλίμακα από την οποία κατέβηκε ο Θεός στη γη, για να μπορέσει ο άνθρωπος να αποδεσμευθεί από τις συνέπειες της φθοράς και του θανάτου, να ατενίσει την ωραιότητα του προπτωτικού κάλλους και να πορευθεί προς τη θέωση. Γι’ αυτό η κλίμακα του Ιακώβ εξεικονίζει την Θεοτόκο που ένωσε τα «διεστώτα» και συνάπτει αυτά για πάντα με τις πρεσβείες και τη μεσιτεία της προς τον Υιό και Θεό της.

Με ποιά σημασία όμως η Παναγία θεωρείται μεσίτρια, αφού είναι γνωστό ότι ένας είναι ο μεσίτης Θεού και ανθρώπων, ο Ιησούς Χριστός; Ο Χριστός με τη θυσία του έγινε το «αντίλυτρο» για την εξαγορά όλων των ανθρώπων από τα δεσμά της πτώσεως, γεφυρώνοντας το χάσμα μεταξύ Πάτερα και εκπεσμένου υιού. Ο Χριστός είναι μεσίτης μεταξύ Θεού και ανθρώπων και η μεσιτεία του αυτή γίνεται δυνατή με την Παναγία που ως Μητέρα του Θεανθρώπου πρόσφερε σε όλους τη δυνατότητα να κοινωνούν με τον Θεό.

Βασική προϋπόθεση για την επανασύνδεση και προσέγγιση Θεού και ανθρώπων είναι η λύση της έχθρας γης και ουρανού και η επαναφορά των «αποστατών» στον Πατέρα, γράφει ο άγιος Ιωάννης Δαμασκηνός. Με τη λύση της έχθρας ανοίγει ο δρόμος για την υιοθεσία του ανθρώπου από τον Θεό. Η υιοθεσία ενεργοποιεί τη μετοχή στη θεία δόξα με το φωτισμό και την ανακαίνιση του συντετριμμένου πλάσματος. Η Παναγία ως μεσίτρια οδηγεί τον άνθρωπο στον Χριστό και πρεσβεύει για τη σωτηρία του. Στην εικονογραφία και την υμνολογία της Εκκλησίας, που αποτυπώνεται στις ακολουθίες, στους κανόνες, τον Ακάθιστο Ύμνο, τα θεοτοκάρια, τις συναπτές και σε κάθε σχετικό ύμνο, η Θεοτόκος δέεται υπέρ των πιστών και δεομένη εκφράζεται ως Μητέρα όλων. Αυτό διαφαίνεται περισσότερο στις θεομητορικές εορτές που αποτελούν ειδικότερες αφορμές καταφυγής των Χριστιανών στη σκέπη και προστασία της.

Η Παναγία βρίσκεται πολύ κοντά στον Θεό. Από το προνόμιο αυτό απορρέει η παρρησία της ενώπιον του υπέρ των ανθρώπων. Όταν οι πιστοί απευθύνουν δεήσεις και ικεσίες προς την Παναγία ή τους αγίους αυτό δεν σημαίνει ότι λησμονούν το σωτήρα Χριστό. Ο Χριστός τελικά σώζει τους ανθρώπους. «Ταις πρεσβείαις της Θεοτόκου, Σώτερ, σώσον ημάς» ψάλλεται στη θεία Λειτουργία. Η Θεοτόκος δεν σώζει, αλλά και δεν σωζόμαστε χωρίς αυτήν. Μέσω αυτής οικειούμαστε το σωτήρα Χριστό.

Στον Παρακλητικό Κανόνα, οι πιστοί απευθύνονται προς την Παναγία με την εξής ευχή: «Διάσωσον από κινδύνων τους δούλους σου Θεοτόκε, ότι πάντες μετά Θεόν εις σε καταφεύγομεν ως άρρηκτον τείχος και προστασίαν». Στον Κανόνα αυτόν αποτυπώνεται η θρησκευτική ευλάβεια προς το πρόσωπο της Παναγίας, την οποία επικαλούνται όλοι μετά τον Θεό Πατέρα για ενίσχυση και ενδυνάμωση. Η υμνολογική αυτή αναφορά αποτελεί μία ακόμη πτυχή της ορθόδοξης λατρείας όπου αποσαφηνίζεται ο μεσιτικός ρόλος της Θεοτόκου στις επικλήσεις σωτηρίας του κόσμου που απειλείται από την επικυριαρχία του κακού.

Ο Βασίλειος Σελευκείας προσδιορίζει το νόημα της μεσιτείας, όταν λέει: «Χαίρε κεχαριτωμένη, μεσιτεύουσα Θεώ και ανθρώποις, ίνα το μεσότοιχον αναιρεθή της έχθρας, και τοις επουρανίοις ενωθή τα επίγεια». Αυτή η υπέρβαση από τη σφαίρα της φθαρτότητας προς τα επουράνια και η επαγγελία της σωτηρίας και της αναστάσεως μπορεί να πραγματοποιηθεί μέσω της Παναγίας που πρώτη από όλους τους ανθρώπους δέχθηκε το χαρμόσυνο μήνυμα της αναστάσεως του Κυρίου. Η άποψη αυτή είναι διάχυτη στη λειτουργική παράδοση, την υμνογραφία και την εικονογραφία της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Παρά την απουσία βιβλικής θεμελιώσεως αυτής της θέσεως, οι μεγάλοι Πατέρες της Εκκλησίας στα ερμηνευτικά τους υπομνήματα πάνω σε χωρία των συνοπτικών Ευαγγελίων αφήνουν να διαφανεί ότι ο Χριστός μετά την ανάστασή του εμφανίστηκε πρώτα στην Παναγία. Η ίδια ποτέ δεν αμφισβήτησε τη θεότητα του υιού της, ενθυμούμενη όλα τα παράδοξα και θεϊκά που συνέβησαν κατά τη σύλληψη, τη γέννηση και την επί γης παρουσία του Χριστού.

Η σωτηρία και η ελπίδα της αναστάσεως προέρχεται από τον ίδιο τον Θεό. Η οικείωση όμως της σωτηρίας από τους ανθρώπους καθίσταται δυνατή με τις πρεσβείες της Θεοτόκου που, προσφέροντας το τέλειο πρότυπο αγίου βίου, οδηγεί τους πιστούς στην αρετή και τη μετάνοια. Η βαθιά αυτή

πεποίθηση του λαού για τη διαρκή παρουσία της Παναγίας στο χειμαζόμενο άνθρωπο παγιώθηκε από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες στη συνείδηση των πιστών. Η Θεοτόκος γίνεται «τοις λυπουμένοις ευμενές παραμύθιον, πάσι τοις αιτούσιν ετοίμη βοήθεια». Η ίδια είναι κοντά στους ανθρώπους, αισθάνεται λύπη γι’ αυτούς και ποθεί τη σωτηρία του σύμπαντος κόσμου. Αγκαλιάζει τους πάντες και είναι έτοιμη με την παρρησία και την εγγύτητά της στον Θεό να λύσει κάθε επώδυνη κατάσταση της ζωής, την οποία προκαλεί η αμαρτία .

Οι άνθρωποι έχουν το προνόμιο να διαθέτουν ισχυρό προστάτη και υπερασπιστή τους, την Παναγία, που με την παρέμβασή της αποδυναμώνει την επιρροή του κακού. Αυτή «δέεται και πρεσβεύει υπέρ ημών» ανατρέποντας τις ορμές των παθών και τον πόλεμο του πονηρού. Η Παναγία και επιθυμεί και μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση των ποικίλων κακών, πριν ακόμη οι άνθρωποι τα αντιληφθούν. Τότε παρεμβαίνει η μεσίτρια, που με τις μητρικές της παρρησίες ικετεύει θερμά τον ουράνιο Πατέρα, σαν να πρόκειται για τον εαυτό της, προβάλλοντας τη συγγένεια της φύσεώς της με το ανθρώπινο γένος.

Η Παναγία επιβλέπει από ψηλά με συμπόνια ως «υπέρμαχος στρατηγός» το ποίμνιο που δεινοπαθεί από φανερές ή αφανείς επιθέσεις των εχθρών και κυρίως του παλαιού τυράννου, του πονηρού, κατά τη γραφή του αγίου Φιλοθέου Κοκ¬κίνου. Η μεσιτεία της είναι το υπέρλογο εκείνο μέσο που όχι μόνο τιμά το ανθρώπινο γένος, αλλά και το ενισχύει, αφού το απαλλάσσει από την κυριαρχία του αιτίου των κακών έξεων και συνηθειών. Οι πιστοί δέονται στην Θεοτόκο να καταστείλει τα πάθη της ψυχής τους και να απολεπτύνει σταδιακά το νέφος της σάρκας, το παχύ και γεώδες αυτό προκάλυμμα. Ζητούν ακόμη να ενδυναμώνει τις νοερές κινήσεις και ενέργειες της ψυχής τους και να τις προσανατολίζει προς το αιώνιο και πρωτότυπο κάλλος.

Συχνά η απροθυμία της ανθρώπινης φύσεως και η

νωθρότητα της διάνοιας καθιστούν τον άνθρωπο ράθυμο στην αρετή, που απαιτεί κόπο. Στην κατάκτηση της αρετής παρεμβάλλονται εμπόδια και αδιέξοδα. Γι’ αυτό στην πρώτη εμφάνισή τους ο πιστός καταφεύγει στην Θεοτόκο που δεν παύει να αγαπά και να φροντίζει τους ανθρώπους ως φιλόστοργη Μητέρα. Έτσι μεταβιβάζει τις ευεργεσίες της προς όλους αδιακρίτως και τους προστατεύει από τους πειρασμούς και τους κινδύνους. Ο Ιωσήφ Υμνογράφος ομιλεί ποιητικά για την ακοίμητη πρεσβεία της Θεοτόκου προς τον Θεό, που καθαρίζει τα πάθη της ψυχής με τις ιερές μεσιτείες της, δωρίζοντας παράλληλα και σωτήρια εγρήγορση για την εκπλήρωση του θελήματος του Θεού.

Είναι τόσο πολλές οι θλίψεις, οι συμφορές του βίου και οι πειρασμοί που κυκλώνουν από παντού τον πιστό, ώστε αναζητά την «κραταιά σκέπη» της Παναγίας και ζητά προστασία, κάνοντας έκκληση προς αυτήν: «Διά σπλάχνα ελέους σου, Παρθένε, μη παρίδης σεμνή ποντούμενόν με σάλω βιοτι¬κών κυμάτων, αλλά δίδου μοι χείρα βοηθείας καταπονουμένω κακώσεσι του βίου». Στον αγώνα του ενάντια στο κακό ο πιστός καταπονείται ανελέητα από τις ορμές των παθών, από τα βέλη του πονηρού και από τις επαναστάσεις της σάρκας. Γι’ αυτό ζητά συνεργό και βοηθό του την Παναγία, ώστε να καταστείλει τις σαρκικές εκρήξεις και να αποτρέψει την κυριαρχία και επικράτηση του υλικού φρονήματος που γεννά την αμαρτία. Ο πιστός επικαλείται επίσης και την άμεση παρουσία του Θεού Πατέρα από τον οποίο ζητά να του δωρίσει «γρήγορον νουν, σώφρονα λογισμόν και καρδίαν νήφουσαν». Έτσι η προσωπική άσκηση συμβαδίζει με τη θεία αντίληψη. Ο πιστός δεν στηρίζεται στις δικές του δυνάμεις, αλλά περισσότερο στη βοήθεια του Θεού στον οποίο και προσφέρει όλη του την ύπαρξη, όπως έπραξαν οι άγιοι της Εκκλησίας, και κυρίως η Παναγία.

Οι πρεσβείες της Θεοτόκου στηρίζουν τον άνθρωπο μπροστά στους πειρασμούς και τη δύναμη του κακού. Ο άγιος Ιωάννης Δαμασκηνός εκτιμά ότι ο ανθρώπινος βίος θα ήταν αβίωτος, εάν οι πιστοί δεν είχαν την Παναγία «συνόμιλόν τους και μόνην επί γης καταλελειμμένην παρηγορίαν» .

Αν κάποιος επιθυμεί να πορευθεί προς τον Δεσπότη όλων, τον Θεό ή να ζητήσει συγγνώμη για τα παραπτώματά του, τότε στο πρόσωπο της Παναγίας θα βρει το χειραγωγό που θα τον οδηγήσει προς αυτόν. Η Θεοτόκος, λόγω της εγγύτητάς της προς τον Θεόν και της κοινής καταγωγής της με το ανθρώπινο γένος, γίνεται διαρκώς η μεσίτρια που συμφιλιώνει το πλάσμα με τον Πλάστη. Με τις πρεσβείες της χορηγεί στους πιστούς την εκπλήρωση των αιτημάτων τους. Και αν είναι υποχρέωση των τέκνων να αποδίδουν σεβασμό και τιμή στους κατά σάρκα γεννήτορες, ποιά ανταμοιβή θα ήταν αντάξια της Παναγίας που είναι η αιτία της πνευματικής γεννήσεως, ενηλικιώσεως, εμπλουτισμού και θεώσεώς τους;

Με δεδομένη την υπαιτιότητα του ιδίου του ανθρώπου για την πτώση του και την αμαύρωση του «κατ’ εικόνα», είναι φανερό ότι ο ίδιος δεν θα μπορούσε να ανακόψει την πορεία του προς τον όλεθρο. Αυτήν την καταλυτική πτώση του γένους διαπίστωνε με θλίψη και συμπόνια η Παρθένος και αναζητούσε το αντίρροπο φάρμακο για ένα τόσο μεγάλο πάθος. Διέγνωσε ότι μόνο μία κατεύθυνση υπήρχε· η ολοκληρωτική στροφή της προς τον Θεό και η μεσιτεία της για όλο το ανθρώπινο γένος. Κατά συνέπεια έγινε πρέσβειρα των ανθρώπων με τη δική της βούληση «ζητούσα όπως πιθανώς και γνησίως ομιλήσει Θεώ».

Η Θεοτόκος με τη συνεκτική δύναμη, το θεάνθρωπο υιό της που έφερε στους μητρικούς της κόλπους, γίνεται ενοποιός χώρα που συγκρατεί και ενώνει. Αγκαλιάζει όλους τους ανθρώπους, συγκεντρώνει τους διασκορπισμένους και τους συμφιλιώνει μεταξύ τους και με τον Θεό, όπως ακριβώς το κέντρο του κύκλου όλες τις διερχόμενες ευθείες. Η Παναγία γίνεται η κοινή εστία, το θεμέλιο βάθρο και η απαράμιλλη πηγή των υπερφυσικών χαρισμάτων, από τα οποία αντλεί πλούσια η νοερή και λογική φύση χωρίς όμως να μπορεί να υπερβεί την τελειότητα εκείνης.

Η Παναγία ως μέση μεταξύ δύο ιστορικών κόσμων, προ και μετά Χριστόν, μεσίτευσε όχι μόνο μεταξύ αυτών των δύο, αλλά και μεταξύ του Θεού και όλου του ανθρώπινου γένους. Η θέση της στο μυστήριο της θείας οικονομίας της έδωσε το προνόμιο να συνδέει μόνη αυτή το ανθρώπινο με το θείο. Έτσι κατέστησε τον Θεό Υιό ανθρώπου και ανέδειξε τους ανθρώπους σε υιούς του Θεού, γράφει ο άγιος Γρηγόριος Παλαμάς. Από αυτή τη θεία ιδιότητά της εκπορεύεται ο ρόλος της μεσιτείας και πρεσβείας της για τους ανθρώπους. Έκτοτε αναδύεται ως έμψυχο άγαλμα κάθε καλού, ως ζωντανή εικόνα κάθε αρετής, ως κοινωφελέστατη τιμή του ουρανού, της γης και των επέκεινα.

(Ευτυχίας Γιούλτση, «Η Παναγία πρότυπο πνευματικής τελειώσεως», εκδ. Π. Πουρναρά – Θεσ/νίκη 2001, σ. 153-162)

 

Λόγος στη γιορτή της Υπεραγίας Δέσποινάς μας Θεοτόκου όταν οδηγήθηκε από τους γονείς της στον Ναό


Θεοφυλάκτου Αρχιεπισκόπου Αχρίδος

Στον ναό προσφέρουν στον Δεσπότη αφιέρωμα ζωντανό που κινείται και στον οίκο του Θεού προστίθεται ωραιότητα και ο τόπος του ναού κληρώνεται σαν κατοικητήριο της δόξας —πράγμα που και ο Δαβίδ παραδέχεται ότι επιθυμεί, αλλά δεν αξιώνεται να το δει με τα μάτια του. Και ξεχνά η παιδούλα το πατρικό της σπίτι και οδηγείται στον βασιλιά, που επιθύμησε το κάλλος της.

Οδηγείται με τη θέλησή της, με τιμές και δόξα, με λαμπρή πομπή βγαίνει από το σπίτι της, ενώ όλοι χειροκροτούν εγκωμιαστικά την έξοδο. Συνοδεύουν τους γονείς της όλοι οι συγγενείς, οι γείτονες, οι φίλοι. Οι πατέρες συνοδεύουν χαρούμενα τον πατέρα κι οι μητέρες τη μητέρα, οι κοπέλλες και οι νεαρές κρατώντας λαμπάδες συμπορεύονται με την κόρη του Θεού σαν ένας κύκλος αστεριών φωτεινών γύρω από τη σελήνη κι όλη η Ιερουσαλήμ μαθαίνει το γεγονός και παρακολουθεί την πρωτοφανή αυτή πομπή, δηλαδή ένα κοριτσάκι τριών ετών να περιστοιχίζεται με τόση δόξα, να τιμάται με τόση λαμπαδηφορία. Όταν έφτασαν στον ναό, τους περίμενε και τους χαιρετούσε με ψαλμωδίες όλη η ιερατική τάξη και ο ίδιος ο αρχιερέας συγκινούνταν από το θαύμα αυτό και μάλιστα περισσότερο από όλους, επειδή ήταν θεόπνευστος.

Οι γονείς οδηγούν σ’ αυτόν την κόρη, που την εμπιστεύονται και διηγούνται τα σχετικά με τη στείρωση της Άννας και την υπόσχεση που έλαβαν σ’ αυτό το θέμα και γενικά παραδέχονται πως υπερβαίνει τις δυνάμεις τους η ανατροφή της κόρης. Επειδή ήταν πολύ αγαπητή από τον Θεό, έπρεπε και η ανατροφή της να είναι ανάλογη, ώστε ένα μαργαριτάρι τόσο λαμπρό και σπάνιο να μη ραφτεί πάνω σ’ ένα φτηνό και τιποτένιο ύφασμα, αλλά σ’ ένα βασιλικό ένδυμα, για να το στολίσει και να το αναδείξει πάρα πολύ.

Ο αρχιερέας εκείνη τη στιγμή μάλλον έπεσε σε έκσταση, καταλείφθηκε από το πνεύμα του Θεού και διέγνωσε ότι η κόρη είναι πραγματικά κατοικητήριο θείας χάρης και ότι είναι αυτή περισσότερο άξια απ’ αυτόν να εμφανίζεται συνεχώς ενώπιον του Θεού. Ταίριαζε αυτό που ειπώθηκε και είχε βαθύ νόημα στον νόμο για την κιβωτό, ότι θα κατοικήσει στα Άγια των αγίων, γιατί αυτό ακριβώς αναφέρεται ολοφάνερα σ’ αυτήν την κόρη. Ο αρχιερέας χωρίς ενδοιασμούς και χωρίς φόβο τολμά κάτι δίκαιο, που ξεπερνά τον νόμο, μάλλον ξεπερνά τον ανθρώπινο νόμο καθώς και την ασάφεια του γράμματος τού νόμου, γιατί ακολουθεί το άγιο Πνεύμα και οδηγεί και αποθέτει στα Άγια των αγίων αυτό το αφιέρωμα. Δέχεται ο τόπος αυτός την κόρη, αυτός που κανείς άλλος άνθρωπος δεν τον είδε, που δεν τον πατούν ούτε οι ιερείς ούτε ο ίδιος ο αρχιερέας, παρά μια μόνο φορά τον χρόνο. Έπρεπε βέβαια να μην υπακούει δουλικά στη σπουδαιότητα του νόμου, αυτή που αγιάσθηκε με την καθαρότητά της περισσότερο από ολόκληρη τη φύση και δικαιώθηκε από τότε που ήταν στη μήτρα της μητέρας της, ενός νόμου που δεν θεσπίστηκε για τους δίκαιους, αλλά για τους αμαρτωλούς. Ο νόμος καθιερώθηκε για τις παραβάσεις και θεωρήθηκε παιδαγωγός για κείνους που χρειαζόταν διαπαιδαγώγηση. Σ’ αυτήν που ξεπερνούσε τους αγγέλους όχι ο νόμος, αλλά η χάρη του Θεού εκτελούσε τα τέλεια. Φανερώνει ο Θεός ότι αρέσει αυτά τα όποια συνέβησαν, γιατί χρησιμοποιεί σαν διάκονό της άγγελο για να αναθρέψει την αφιερωμένη και τρέφει με παράδοξο τρόπο αυτήν που θα τον γεννήσει και θα τον αναθρέψει, ώστε κανένα χαρακτηριστικό της να μη φαίνεται ότι είναι ανθρώπινο, αλλά όλα να φαίνονται ότι είναι θεϊκά.

Αυτή είναι η σημερινή μας πανήγυρη, αυτό το γεγονός γιορτάζουμε σήμερα, την προσαγωγή της κόρης στον ναό και την εισαγωγή της στα Άγια των αγίων. Τι παράξενο γεγονός, τι παράξενο πράγμα ακούμε! Ένα μικρό κορίτσι να ζει στα άδυτα και αθέατα του Θεού. Ακόμη κι αν μόνο πατούσε στην αυλή του ναού, αυτό θα έδειχνε ξεκάθαρα την οικειότητα που θα είχε με τον Δεσπότη, αφού βέβαια το «να πατάει κανείς την αυλή μου δεν το επιτρέπω» ορίσθηκε από τον Θεό γι’ αυτούς που έρχονται σε ρήξη μ’ αυτόν. Ακόμη κι αν έβλεπε μόνο τα Άγια του ναού, κι αυτό θα ήταν μεγάλη απόδειξη παρρησίας προς τον Θεό. Ακόμη κι αν μια φορά τον χρόνο έμπαινε στα Άγια του ναού, κι αυτό θα ξεπερνούσε πάρα πολύ την ταπεινή θέση της γυναίκας.

Τώρα όμως περνώντας την αυλή, διασχίζοντας το δεύτερο χώρισμα και φτάνοντας στα Άγια των αγίων, ορίζεται να μένει συνεχώς μαζί με τον Θεό κι αυτό είναι ένας αρραβώνας μεταξύ της ανθρώπινης φύσης και της χάρης του Θεού, που εμφανίζεται αργότερα. Δείχνει μ’ αυτή της την ενέργεια η Θεοτόκος προφητικά σ’ εμάς και ανοίγει τον δρόμο σ’ όλο το ανθρώπινο γένος για την άνοδο και είσοδό του στα ουράνια και αληθινά Άγια των αγίων και έτσι μετά απ’ αυτό φαίνεται ότι καταργεί τον μωσαϊκό νόμο, ο οποίος επειδή δεν μπορούσε να μας δικαιώσει και να μας καθαρίσει από την αμαρτία, σχεδόν μας εμπόδιζε όλους να μετέχουμε σε κάθε μορφή αγιότητας. Επρόκειτο βέβαια ο Χριστός με τη θεία χάρη να μας δικαιώσει όλους και «αφού με τον σταυρικό θάνατό του γκρέμισε ό,τι σαν τοίχος μας χώριζε και προκαλούσε έχθρα», άνοιξε για όλους τους ανθρώπους τις εισόδους, που ήταν προηγουμένως άβατες, και αφού μας άγιασε όλους και μας καθάρισε με νερό και άγιο Πνεύμα, μας δέχτηκε στα Άγια. Γι’ αυτό τώρα στον ναό υποδέχεται την Παρθένο. Και όσα συμβαίνουν τώρα στη Θεοτόκο, μοιάζουν σαν να μας δίνει ό Θεός αξιόπιστα ενέχυρα για τη συμφιλίωση αργότερα ολόκληρου του ανθρώπινου γένους μαζί του.

Μικρό παιδί αφιερώνεται εξαιτίας της έλλειψης κακίας και εξαιτίας της ευθύτητάς του· «Γιατί η βασιλεία του Θεού ανήκει σε ανθρώπους που είναι σαν κι αυτά» και «Βοηθάει ο Κύριος τους αθώους και βλέπει με ευμένεια τους ευθείς ανθρώπους». Μιλάμε για γυναίκα, που εξαιτίας της Εύας προήλθε η αμαρτία, ώστε «εκεί όπου πλεόνασε η αμαρτία, εκεί θα υπερπερισσεύσει η χάρη του Θεού». Και ενώ η γυναί¬κα διώχτηκε από τον παράδεισο, θα προηγηθεί της φύσης της και θα εισέλθει στα Άγια των άγιων, θα είναι τριών ετών, γιατί έτσι συμβολίζεται η αγία Τριάδα, αυτή που αυξάνει την αγιότητα. Τί σημαίνει η πομπή: Είναι η ελεύθερη διατύπωση της χάρης του θεού, η οποία απλώθηκε σ’ ολόκληρη τη γη και δεν περιορίσθηκε σ’ ένα τόπο σύμφωνα με τη στενή αντίληψη του νόμου. Τί σημαίνει η παρουσία νέων κοριτσιών; Ψυχές του «καινούργιου ζυμαριού» του Θεού, που συμπορεύονται μιμούμενες την Παρθένο. Μπορώ να διακρίνω κάποιον συμβολισμό στις λαμπάδες που κρατούν; Είναι το φως της ζωής, που λάμπει για να δοξάζεται ο Θεός, είναι ο φωτισμός της γνώσης, αυτό που ανάβει και κρατιέται από δυνατά χέρια, κι όχι σαν να το κρατούν αποκαμωμένα χέρια και εγκαταλελειμμένο από κάθε δύναμη, όπως λέει ο θείος Δαβίδ, ότι και «το φως των οφθαλμών κι αυτό ακόμη σβήνει». Γιατί το άγιο Πνεύμα θα αποφύγει τον δόλο και δεν θα κατοικήσει σε σώμα καταχρεωμένο με πολλές αμαρτίες.

Εσύ ακροατή, που σκανδαλίζεσαι απ’ αυτά που ακούς εξαιτίας της προσωπικής σου τυφλώσεως, κρύψου στη σκιά και μη σκέφτεσαι τίποτε περισσότερο από αυτό που ξεπερνάει το γράμμα του νόμου, αφού είσαι «σκληροτράχηλος με πωρωμένη την καρδιά» και κλεισμένα τα αφτιά, που πάντοτε αντιστέκεσαι στο άγιο Πνεύμα. Είναι δυνατόν να λέγεται ότι ο αρχιερέας παρανομεί τόσο φανερά και ενεργεί τόσο επικίνδυνα, αν δεν είχε πεισθεί από τον Θεό ότι έτσι πρέπει να κάνει γι’ αυτό το κοριτσάκι; Πώς θα εισήγαγε την κόρη τόσο παράτολμα στα Άγια των αγίων, αν δεν συμβουλευόταν πιο σοφούς από σένα, ακροατή, αν δεν είχε κάποιο σημάδι «αποκαλύψεως και αλήθειας» στο στήθος, πράγματα που τον κοσμούσαν πάντοτε και από τα οποία έπαιρνε πάντοτε την άδεια για το τί έπρεπε να κάνει κάθε φορά; Ποιός από τους ιερείς θα τον ανεχόταν να παρανομεί σ’ αυτό το ζήτημα; Πώς δεν θα ξεσήκωνε τον λαό αυτή η ασυνήθιστη ενέργειά του, αφού σε άλλες περιστάσεις ήταν πάντοτε αντιδραστικός και πάντοτε καιροφυλακτούσε να μη γίνουν ασυνήθιστα πράγματα; Όμως το θέλημα του Θεού είναι πάντοτε ισχυρότερο κι όσα επικύρωσε ο άγιος Θεός κανείς από τους ανθρώπους δεν μπορεί να τα απορρίψει και με τα μυστικά χαλινάρια της πρόνοιας του Θεού τα στόματα όλων ελέγχονταν και καθοδηγούνταν και έτσι όλοι επαινούσαν και έλεγαν ότι αυτά συμβαίνουν πέρα από την ανθρώπινη λογική.

Δεν συμφωνείς μ’ αυτά ότι είναι αληθινά, ούτε πιστεύεις στον Θεό; Κοινή με τους προγόνους σου είναι αυτή η συμπεριφορά σου και πατρογονικό είναι αυτό που καμαρώνεις, γιατί αυτοί οι πρόγονοι δεν είχαν πιστέψει στον Θεό, αλλ’ είχαν εξουθενωθεί για την επιθυμητή γη. «Σαράντα χρόνια», λέει ο Θεός που δεν τον πίστεψαν, «βαρέθηκα τη γενεά εκείνη και είπα- «Πάντοτε πλανώνται με την αμαρτωλή καρδιά τους»». Εκτός απ’ αυτά βέβαια πρόσεξε μην ανοίξεις περισσότερο τη θύρα σου στους ειδωλολάτρες και απιστείς στα θαύματα που περιέχονται στον νόμο του Θεού κι έτσι μαζί μ’ αυτούς βαδίζεις για τα δικά μας θέματα και ενώ νομίζεις ότι συνηγορείς σ’ αυτά που λέει ο νόμος, πέσεις έξω και πάρεις σοβαρές αποφάσεις εναντίον του νόμου.

Οι Ιουδαίοι λοιπόν ας φορούν κάλυμμα μπροστά στα μάτια τους κι ας μη βλέπουν τίποτε φωτεινό και θεϊκό, «Γιατί έκλεισαν τα μάτια τους» και γι’ αυτό δεν κατάλαβαν, αφού βαδίζουν στο σκοτάδι. «Εμείς όμως, χωρίς κάλυμμα στο πρόσωπο, κοιτάζουμε σε καθρέφτη τη λαμπρότητα του Κυρίου» και σημαδεμένοι με το φως τους και διαπλασμένοι απ’ αυτό, να μην εξετάσουμε μόνο τα σχετικά με τη γιορτή και να τα τιμήσουμε, αλλά και μείς οι ίδιοι να γίνουμε γιορτή και θεμέλιο γιορτής. Πώς θα γίνει αυτό; Χθες ήσουν, ακροατή, μια στείρα και άκαρπη ψυχή, που δεν μπορούσε να γεννήσει ένα τέκνο, το οποίο θα ήταν άξιο να δει το φως της ζωής; Σήμερα λάβε μέσα σου τον δεσποτικό φόβο και με χρήσιμες νηστείες, με δάκρυα, με δοξολογίες, γέννησε για τον εαυτό σου τα αγαθά όντως σπέρματα και πνεύμα σωτηρίας και θρέψε, παιδί μου, και αύξησε την πίστη σου μέχρι αυτή να φτάσει την πίστη της σεβάσμιας Τριάδας. Μην ασπάζεσαι την πολυθεΐα, γιατί αυτό είναι κάτι χυδαίο, ούτε έναν Θεό με μια μόνον υπόσταση, γιατί αυτό είναι κάτι φτωχό. Το πρώτο έχει σχέση με την ειδωλολατρική αισχρότητα και με την επινόηση της διαδοχής της θεότητας, το δεύτερο έχει σχέση με την ιουδαϊκή μικροπρέπεια, επειδή τα τρία δεν χωρούν μαζί εξαιτίας της στενότητας της σκέψης τους. Πρόσφερε το αφιέρωμά σου στον Κύριο, από τον οποίο προέρχεται «κάθε καλή προσφορά», και μην αφιερώνεις ό,τι καλό καταφέρεις να κάνεις νομίζοντας ότι προέρχεται από τους κόπους σου, αλλά να ξέρεις πως αυτό οφείλεται στη δύναμη και στη χάρη εκείνου. Ας σε φωτίζει και το άσβεστο φως της παρθενίας ή της σωφροσύνης κι έτσι θα γίνεις άξιος να εισέλθεις εσύ ή να εισαγάγεις άλλον στα Άγια των αγίων. Γιατί χωρίς «αγιασμό και καθαρότητα κανείς δεν θα αντικρύσει τον Κύριο», όπως λέει ο Παύλος. Έχε εμπιστοσύνη στον Κύριο. Έτσι βέβαια θα τραφείς με τον μυστικό θεϊκό άρτο, που θα μεταφέρει άγγελος και θα σου τον προσφέρει, αν βέβαια λέμε και πιστεύουμε ότι ο ιερέας είναι άγγελος του Κυρίου.

Αυτά είναι τα κέρδη από μια πανήγυρη που γίνεται στο όνομα του Χριστού, έτσι οι Χριστιανοί ευχαριστούνται με τις γιορτές.

Είσαι παρθένος; Πρόσεξε τη δόξα της παρθενίας, που σε οδηγεί και που σε ανεβάζει και με ποιόν τρόπο σε τρέφει και με τι «να μη σαλευθεί το πόδι σου, μήτε να σβήσει η λαμπάδα σου», ούτε «να σε βρει ο θάνατος μπαίνοντας στο σπίτι σου από τα παράθυρα», ούτε να βεβηλώσεις το άγιο της αφθαρσίας, το οποίο δεν επιδέχεται καμιά ανάκληση. Γιατί ποιός αποκατέστησε την παρθενία του, έστω και αν λιώσει τις σάρκες του, έστω και αν διατηρήσει τον εαυτό του απρόσιτο στους ύπουλους λογισμούς;

Έχεις δεθεί με τα δεσμά του γάμου; Πρόσεξε να μην κατηγορήσεις τον γάμο ως αίτιο της απομακρύνσεώς σου από τον Θεό, να μη προφασιστείς ανόητα πράγματα. Ο Ιωακείμ και η Άννα ήταν παντρεμένοι, αλλά δεν ήταν μακριά από τον Θεό. Και το πιο παράδοξο, όταν απέκτησαν διάδοχο και προχώρησαν έτσι μπροστά, κράτησαν την άποψή τους ίδια για πάντα. Προσφέροντας τη θυγατέρα τους στον Θεό, έγιναν και καλούνται θεοπάτορες σαν ανταμοιβή. Επί πλέον πρόσεξε και λειτούργησε σωστά μέσα στον γάμο, «δίνοντας στον αυτοκράτορα ό,τι του ανήκει, και στον Θεό ό,τι ανήκει στον Θεό». Αγάπα τη σύζυγο σου σαν να είναι η σάρκα σου —«κανείς ποτέ δεν μίσησε το ίδιο του το σώμα»— και μη ρίχνεις το βλέμμα σου έξω από το σπίτι σου. «Πίνε νερό από το πηγάδι σου», γιατί είναι πολύ στενά τα ξένα πηγάδια «και φέρνουν θλίψη στη σάρκα» σύμφωνα με τον νόμο. Ανάτρεφε τα παιδιά σου «με αγωγή και συμβουλές, που εμπνέονται από την πίστη στον Κύριο» και να φοβάσαι την καταδίκη του αρχιερέα Ηλεί. Αγιάστηκες με τον γάμο, αλλά και άγιασες τον γάμο και έγινες επιτηδειότατος και μεταχειρίστηκες τις κοσμικές υποθέσεις σύμφωνα με τον νόμο του Θεού και απέδειξες την αλήθεια που λέει η Γραφή ότι «ο Κύριος ενώνει τη γυναίκα με τον άνδρα», ένα ταίριασμα πραγματικά ωραίο και στεφανωμένο από τον Θεό, ο οποίος τα πάντα λογικά συνταιριάζει.

Έτσι γιορτάζουμε, αδελφοί, μακάρι έτσι να γιορτάζουμε πάντοτε, για να αξιωθούμε να εισέλθουμε στην πιο τέλεια είσοδο, στα Άγια των αγίων, παρθένες ψυχές, καθαρές από κάθε κακό — αυτήν θεωρώ πραγματική παρθενία μ’ αυτά που γράφω—, να κρατά η ψυχή μας λαμπρές τις λαμπάδες που καίνε το έλαιο της φιλανθρωπίας, να εισέλθουμε εκεί «όπου μπήκε πριν από μας και για χάρη μας ο Χριστός», έχοντας για βοηθό μας αυτήν την ίδια τη Θεοτόκο και στις προθέσεις μας και στις πράξεις μας. Αυτή μας αξίωσε να δεχτούμε τόσες χάρες της και η οποία τώρα με τη γιορτή της μας αγιάζει, και τότε μας αξίωσε να νιώσουμε το κάλλος της πανάγιας και αϊδίας Τριάδας, του Πατρός, του Υιού και του αγίου Πνεύματος, του μοναδικού Θεού, στον οποίο ανήκει κάθε δόξα, τιμή και προσκύνηση, τώρα και πάντοτε και στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

(Δημητρίου Γ. Τσάμη, «Θεομητορικόν», τ.Β΄, εκδ. Ορθ. Χριστ. Αδελφότητα ΛΥΔΙΑ, σ. 57-69, απόσπασμα)

 

Άγιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης: Όταν βρεις τον Χριστό… γίνεσαι άλλος άνθρωπος.




 «Όταν βρεις τον Χριστό, σου αρκεί, δεν θέλεις τίποτ’ άλλο, ησυχάζεις. Γίνεσαι άλλος άνθρωπος. Ζεις παντού, όπου υπάρχει Χριστός. Ζεις στα άστρα, στο άπειρο, στον ουρανό με τους αγγέλους, με τους αγίους, στη γη με τους ανθρώπους, με τα φυτά, με τα ζώα, με όλους, με όλα.

Όπου υπάρχει η αγάπη στον Χριστό, εξαφανίζεται η μοναξιά. Είσαι ειρηνικός, χαρούμενος, γεμάτος. Ούτε μελαγχολία, ούτε αρρώστια, ούτε πίεση, ούτε άγχος, ούτε κατήφεια, ούτε κόλαση».

 

Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα του Παιδιού: Μελανό σημείο για την ανθρωπότητα η καταπάτησή τους.

Η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού αναγνωρίζει ότι η παιδική ηλικία είναι μια ευάλωτη στιγμή και ότι τα παιδιά χρειάζονται ειδική φροντίδα και προστασία. Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 1989 με σκοπό να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται τα παιδιά, μετατρέποντάς τους από παθητικούς αποδέκτες φιλανθρωπίας σε ανθρώπινα όντα με ξεχωριστά δικαιώματα.

Είναι το πρώτο παγκόσμιο σύνολο νομικά δεσμευτικών δικαιωμάτων που ισχύουν για όλα τα παιδιά. Αν και έχει επικυρωθεί από κάθε χώρα της γης, με εξαίρεση τις Ηνωμένες Πολιτείες, και είναι η πιο ευρέως επικυρωμένη συμφωνία για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην παγκόσμια ιστορία, κατάφωρες παραβιάσεις των δικαιωμάτων των παιδιών γίνονται παγκοσμίως και καθημερινά.

«Παραβιάσεις εντοπίζονται παντού και αφορούν όλα τα δικαιώματα των παιδιών. Δυστυχώς, δυσμενείς παράγοντες που παραμένουν αναλλοίωτοι, ή που επανέρχονται σε χώρες που φαινομενικά τις είχαν ξεπεράσει, θέτουν σε διαρκή κίνδυνο τα παιδιά και τα δικαιώματά τους. Για παράδειγμα η φτώχεια (1 στα 6 παιδιά στον πλανήτη ζει σε συνθήκες απόλυτης φτώχειας) αποτελεί κομβικό σημείο παραβιάσεων των δικαιωμάτων των παιδιών. Εξαιτίας της πάρα πολλά παιδιά, όχι μόνο δεν έχουν ένα αξιοπρεπές επίπεδο ζωής (όπως ορίζει το άρθρο 27 της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού), άλλα εγκαταλείπουν το σχολείο, αναγκάζονται να δουλέψουν, εκτίθενται σε πάσης φύσης εκμετάλλευση», τονίζει  ο Πάνος Χριστοδούλου, γενικός διευθυντής του Δικτύου για τα Δικαιώματα του Παιδιού, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα του Παιδιού που τιμάται στις 20 Νοεμβρίου.

Όπως λέει ο κ. Χριστουδούλου «το βασικότερο είναι να δημιουργηθεί μια κουλτούρα σεβασμού των δικαιωμάτων. Αυτό μπορεί να συμβεί μόνο με την εκπαίδευση όλων στα δικαιώματα των παιδιών. Είναι πολύ σημαντικό να τα γνωρίσουν σε βάθος όλοι, ενήλικες και ανήλικοι, όχι μόνο ως άρθρα ενός νόμου υπερνομοθετικής ισχύος αλλά ως στάση ζωής. Μέσα από τη διαρκή εκπαίδευση όλων μπορεί να γίνει κατανοητή η σημασία των δικαιωμάτων και πόσο σημαντικά είναι για τη ζωή και ευημερία κάθε παιδιού. Αν κατανοήσουμε τα δικαιώματα των παιδιών υπάρχει ελπίδα να δοθεί περισσότερη έμφαση στην πρόληψη της προστασίας των παιδιών παρά στην καταστολή των παραβιάσεων, υπάρχει ελπίδα να δημιουργηθεί μια ολοκληρωμένη πολιτική ατζέντα για το παιδί και να εκπονηθεί (επιτέλους) ένα πλήρες και εφαρμόσιμο σχέδιο δράσης (με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, κοστολογήσεις και οριοθετημένους στόχους που έχουν βασιστεί σε ακριβή στατιστικά στοιχεία). Αν κατανοήσουμε τα δικαιώματα του παιδιού υπάρχει ελπίδα να δημιουργηθούν πολιτικές διασφάλισης των παιδιών που θα τηρούνται σε κάθε φορέα που έχει έστω και ελάχιστη επαφή με παιδιά. Αν κατανοήσουμε τα δικαιώματα του παιδιού υπάρχει ελπίδα να αποκτήσουμε στην πράξη φιλικές πόλεις για το παιδί αλλά και φιλική δικαιοσύνη, φιλική εκπαίδευση, φιλικά ΜΜΕ, φιλική οικογένεια κοκ».

Στην Ελλάδα, η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού έχει κυρωθεί εδώ και τριάντα χρόνια αλλά είναι ακόμα πολλά αυτά που πρέπει να γίνουν για την επίτευξη του στόχου.

«Πρέπει να αλλάξει η νοοτροπία που θέλει τα παιδιά άβουλα πλάσματα, χωρίς δικαίωμα γνώμης, πλήρως εξαρτώμενα και έρμαια της βούλησης ενηλίκων. Κι όμως, τα παιδιά έχουν το δικαίωμα να συμμετέχουν -και να ακούγονται- σε όλες τις αποφάσεις που τα αφορούν ή τα επηρεάζουν. Μαζί πρέπει να αλλάξουν και οι νοοτροπίες που δεν αποδέχονται την ισότητα των φύλων, τη διαφορετικότητα, που αναγνωρίζουν ως φορείς δικαιωμάτων μόνο “τα δικά μας παιδιά” και όχι των άλλων», καταλήγει ο κ. Χριστοδούλου.


Παιδί και Ατζέντα 2030
Οι 17 Παγκόσμιοι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs) υιοθετήθηκαν από ηγέτες το 2015 στοχεύουν στη διασφάλιση της ισότητας, εξασφαλίζοντας ότι όλοι έχουν ίδιες ευκαιρίες στην ζωή, σε κάθε χώρα έως το 2030.

Σύμφωνα με την Unicef, η επίτευξη και των 17 SDGs έχουν να κάνουν με τη βελτίωση της ζωής για όλους, παιδιά και ενήλικες. Ωστόσο, ορισμένοι από τους στόχους αυτούς έχουν ιδιαίτερη σημασία για την ευημερία των παιδιών, όπως είναι αυτός για την μηδενική φτώχεια, που προβλέπει μείωση κατά το ήμισυ της αναλογίας ανδρών, γυναικών και παιδιών όλων των ηλικιακών ομάδων, που ζουν σε συνθήκες φτώχειας.

Ανάλογος είναι και ο στόχος για την μηδενική πείνα που περιλαμβάνει τον τερματισμό της πείνας και τη διασφάλιση της πρόσβασης όλων των ανθρώπων σε ασφαλή, θρεπτική και επαρκή τροφή, συμπεριλαμβανομένων των βρεφών.

Ενδεικτικός είναι ακόμα ο στόχος για ποιοτική εκπαίδευση που προβλέπει την διασφάλιση της ελεύθερης πρόσβασης όλων των κοριτσιών και αγοριών σε ισότιμη και ποιοτική πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση που οδηγεί σε συναφή και αποτελεσματικά μαθησιακά οφέλη και εκείνος για την εξάλειψη όλων των επιζήμιων πρακτικών, όπως ο παιδικός και αναγκαστικός γάμος και ο ακρωτηριασμός των γυναικείων γεννητικών οργάνων.

Οι ηγέτες δεσμεύτηκαν ακόμα για την λήψη άμεσων και αποτελεσματικών μέτρων για την εξάλειψη της αναγκαστικής εργασίας, τη μορφή σύγχρονης δουλείας και της εμπορίας ανθρώπων, τη διασφάλιση της απαγόρευσης και εξάλειψης των χειρότερων μορφών παιδικής εργασίας, συμπεριλαμβανομένης της στρατολόγησης και της χρήσης παιδιών-στρατιωτών, καθώς και να δώσει τέλος σε όλες τις μορφές της παιδικής εργασίας, μέχρι το 2025.

Ο σχολικός εκφοβισμός
Πρόκειται για μία από τις σοβαρότερες μορφές παραβίασης των δικαιωμάτων των παιδιών.

Όπως λέει μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η δρ Αντωνία Τορρένς, Γενική Διευθύντρια του Κέντρου Κοινωνικής Δράσης και Καινοτομίας (ΚΜΟΠ) και δημιουργός του Προγράμματος Live Without Bullying, σύμφωνα με μια πανελλαδική έρευνα του υπουργείο Παιδείας το 29% των μαθητών έχουν ασκήσει βία σε βάρος συμμαθητή τους σε ήπια- μέτρια συχνότητα, το 10% των μαθητών έχουν υπάρξει θύματα ενδοσχολικής βίας από τους συμμαθητές τους είτε από μεγαλύτερα παιδιά. Επίσης, ένα ποσοστό που υπερβαίνει πλέον το 1/3 των μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης έχουν πέσει θύμα σχολικού εκφοβισμού από τους συμμαθητές τους. Η Ελλάδα κατατάσσεται στην τέταρτη θέση παγκοσμίως ανάμεσα σε 41χώρες, στο ποσοστό των συνολικών μαθητών που έχουν υπάρξει μάρτυρες σε γεγονός σχολικού εκφοβισμού σε βάρος συμμαθητή/τριας τους.

«Σημειώνουμε ότι από το 2015 και μετά τα ποσοστά του σχολικού εκφοβισμού έχουν αυξηθεί, ιδιαίτερα κατά την επιστροφή των παιδιών στα σχολεία μετά την πανδημία, χωρίς να έχει γίνει ακόμα μια πανελλαδική έρευνα για να γνωρίζουμε τους ακριβείς αριθμούς», επισημαίνει η κ. Τορρένς.

Με τη δράση του ΚΜΟΠ Live WithoutBullying που ξεκίνησε το 2015 μέσω της διαδικτυακής συμβουλευτικής πλατφόρμας και αργότερα της εφαρμογής για κινητά τηλέφωνα -τύπου android-έχουν βοηθηθεί πάνω από 30.000 άτομα-παιδιά και ενήλικες.

«Επίσης από το 2016 και μετά, ένας μεγάλος αριθμός εκπαιδευτικών, γονέων και εφήβων έχουν παρακολουθήσει τις διαδικτυακές ξεχωριστές εκπαιδεύσεις που έχουν δημιουργηθεί γι’ αυτούς και που μπορούν να τις βρουν στην πλατφόρμα του LWB και να τις παρακολουθήσουν κάνοντας μία πολύ απλή εγγραφή. Το γεγονός ότι όλες οι εκπαιδεύσεις μας είναι πιστοποιημένες από το υπουργείο Παιδείας και το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, έχει βοηθήσει πολύ στη διάδοση του προγράμματος», λέει η κ. Τορρένς και μιλά επίσης και για το τι μπορεί να προσφέρει το πρόγραμμα αυτό στους εκπαιδευτικούς που καλούνται να αντιμετωπίσουν τα περιστατικά: «Στις διαδικτυακές εκπαιδεύσεις που έχουν δημιουργηθεί και είναι εύκολα προσβάσιμες και δωρεάν για όλους, εξηγούνται όλα τα διαθέσιμα εργαλεία και τεχνικές που οι εκπαιδευτικοί μπορούν να χρησιμοποιούν στο καθημερινό έργο τους, τόσο σε επίπεδο αντιμετώπισης, αλλά και ιδιαίτερα της πρόληψης της βίας και του εκφοβισμού, που είναι βασικά και η ουσία της παρέμβασης».

Παράλληλα ξεκινά και μια νέα διαδικτυακή εκπαίδευση που απευθύνεται και σε εκπαιδευτικούς και σε οικογένειες για την πρόληψη και αντιμετώπιση του σχολικού εκφοβισμού υπό την αιγίδα της COFACE. «Το καινοτόμο στοιχείο αυτής της νέας διαδικτυακής εκπαίδευσης, είναι ότι μέσω των διαδραστικών εκπαιδευτικών εργαλείων που χρησιμοποιεί, δίνει την δυνατότητα στους εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων να αντιληφθούν και να αφομοιώσουν βήμα προς βήμα τόσο τις τεχνικές πρόληψης αλλά και της αντιμετώπισης του εκφοβισμού. Είναι ένα εκπαιδευτικό καινοτόμο εργαλείο ουσιαστικής σημασίας που ο κάθε εκπαιδευτικός πρέπει να μάθει να χρησιμοποιεί στην καθημερινότητά του», καταλήγει η κ. Τορρένς.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Φωτό: unsplash

Διαβάστε επίσης:

Το μήνυμα κατά της κακοποίησης των παιδιών ταξιδεύει σε όλη την Ελλάδα με γραμματόσημο

Παγκόσμια ημέρα κατά της Κακοποίησης των Παιδιών – Οι δείκτες των ερευνών και η ζοφερή πραγματικότητα


πηγή  ORTHODOXIANEWSAGENCY.GR 


Σάββατο 19 Νοεμβρίου 2022

        KYΡΙΑΚΗ Θ΄ ΛΟΥΚΑ


"Ο Λόγος του Θεού στον Λαό του Θεού"



Πλήρωμα ζωής (Λουκ. ιβ΄ 16-21) (Εφ. β΄ 4-10)

«Άφρον, ταύτη τη νυκτί την ψυχήν σου απαιτούσιν από σου, α δε ητοίμασας τίνι έσται; Ούτως ο θησαυρίζων εαυτώ, και μή εις Θεόν πλουτών»

 Η σημερινή ευαγγελική παραβολή είχε σαν αφορμή τη φιλονικία δύο αδελφών πάνω σε κληρονομικά ζητήματα. Ο Κύριος γνώριζε ότι και οι δυο τους είχαν κυριευθεί από το φοβερό πάθος της πλεονεξίας. Για να βοηθήσει λοιπόν όλους μας να αποφύγουμε την αδυναμία αυτή, μάς πρόσφερε την παραβολή του άφρονος πλουσίου, με τα τόσο ζωηρά αλλά και διδακτικά μηνύματα και νοήματα.

Η υποδούλωση στην ύλη

Στη συγκεκριμένη παραβολή βλέπουμε ότι ο Χριστός δεν κάνει λόγο για τον πλούτο, αλλά για την πλεονεξία του πλουσίου, η οποία τον οδήγησε στην αφροσύνη. 

 Η πλεονεξία είναι πάθος φοβερό που εμπλέκει τον άνθρωπο στα πλοκάμια της αμαρτίας. Τον εγκλωβίζει στα όρια της ειδωλολατρίας και τον καθιστά εντελώς ανελεύθερο. Είναι μάλιστα το κυριότερο αίτιο όλων των κοινωνικών προβλημάτων.

  Ο απ. Παύλος απαριθμώντας τις διάφορες αμαρτωλές καταστάσεις του ανθρώπου σταματά ειδικότερα στην πλεονεξία, χαρακτηρίζοντάς την ως ειδωλολατρία. Αυτό σημαίνει ότι με την πλεονεξία θέτει κάποιος τον εαυτό του εκτός Εκκλησίας.

 Και όμως, η αγάπη του Θεού έταξε τον άνθρωπο να είναι κυρίαρχος και διαχειριστής των υλικών αγαθών. Η απομάκρυνσή του όμως από αυτή την αγάπη, τον έσπρωξε να αποκόψει την ύπαρξη του από το Δημιουργό και να εξαρτά απόλυτα τη ζωή του από τα υλικά αγαθά.

 Με αυτό τον τρόπο βλέπουμε πως η αμαρτία εκδηλώνεται ως ασθένεια της βουλήσεως που προκαλεί σοβαρές διαταραχές στις σχέσεις του ανθρώπου με το Θεό, με το συνάνθρωπό του, αλλά και με τα αγαθά της δημιουργίας. Είναι πολύ χαρακτηριστικό ένα παράδειγμα που θα μπορούσαμε να παραθέσουμε. Στα χέρια του σωστού ανθρώπου το σίδερο γίνεται αλέτρι, ένα πολύ χρήσιμο μηχάνημα για την καλλιέργεια των χωραφιών.

 Στα χέρια όμως του αμαρτωλού ανθρώπου μπορεί να μετατραπεί σε φονικό όργανο που σκοτώνει. Το ίδιο γίνεται με τα χρήματα και τον πλούτο. Η χρήση τους κινείται μέσα στα όρια της αγάπης του Θεού, ενώ η κατάχρησή τους συνδέεται με την αμαρτία και τα πάθη.

Πλούτος και φτώχεια

 Μια σημαντική διάσταση που θα πρέπει να προσέξουμε είναι ότι η πλεονεξία μόνο στη σφαίρα των ψευδαισθήσεων δίνει την αίσθηση της επάρκειας και της πληρότητας. Αντίθετα, η παρουσία της αποκαλύπτει φτώχεια, κενά και ελλείψεις. Ο πλούσιος της παραβολής είχε τόσα αγαθά, αλλά ήταν ανήσυχος και ταραγμένος: «Τί να κάνω; Έχω τόσα αγαθά και δεν έχω πού να τα μαζέψω».   

Όλες αυτές οι μέριμνες, οι ανησυχίες, οι φροντίδες και οι αγωνίες φθείρουν τελικά τον άνθρωπο και ψυχικά και σωματικά. Αντίθετα, ισχυρό είναι το παράδειγμα που μπορεί να μας δίνουν φτωχοί άνθρωποι που η καρδιά τους όμως είναι γεμάτη υπομονή και αγάπη: «Δόξα τω Θεώ», λένε εκ βάθους καρδίας. Και έτσι τους βλέπουμε με μεγάλες αντοχές να πλουτίζουν μέσα από την ολιγάρκειά τους.

 Όταν μάθει ο άνθρωπος να ελέγχει τις απαιτήσεις του, τότε γίνεται αυτάρκης και αποφεύγει την πλεονεξία. Στην αντίπερα όχθη ο πλεονέκτης επιζητεί ολοένα και περισσότερα για τον εαυτό του, αφήνοντάς τον συνεχώς ανικανοποίητο. Γι’ αυτό, άλλωστε, και ο απόστολος Παύλος μάς συμβουλεύει: «Νεκρώσατε τα μέλη υμών… και την πλεονεξίαν, ήτις εστίν ειδωλολατρία».

Η αφροσύνη

 Ο πλεονέκτης αναζητεί την ευτυχία στα υλικά αγαθά. Στην πραγματικότητα όμως εμφανίζεται σαν μια διαταραγμένη προσωπικότητα, που κυριεύεται ολοένα και περισσότερο από ανησυχία, φόβο, αγωνία και άγχος. Είναι εδώ ακριβώς που βλέπουμε να επιχειρείται ένα αναποδογύρισμα στην όλη πορεία της φυσικής δημιουργίας.

 Ανταλλάσσουμε το Θεό – Δημιουργό με τα δημιουργήματα. Αυτή η αλλοίωση είναι «παρά φύσιν». Γι αυτό και η λατρεία της φύσεως που συνιστά στάση ειδωλολατρίας, οδηγεί στην αυτοκαταστροφή και κυρίως σε μια απειλητική οικολογική αναστάτωση, τις παρενέργειες της οποίας γευόμαστε με τον πιο οδυνηρό τρόπο στις μέρες μας.

Η υπέρβαση

Με τη σημερινή παραβολή, ο Κύριος μάς εισάγει σε μια προοπτική που τη χαρακτηρίζει η υπέρβαση. Ο άνθρωπος δεν αντιμετωπίζει το θάνατο με τα χρήματα και τα υλικά αγαθά. Η αυτονόμησή τους παραπέμπει σε σπέρματα της φθοράς. 

 Γι’ αυτό και ο άνθρωπος, όταν πεθαίνει, ούτε και αυτό το σώμα του δεν παίρνει μαζί του. Το εμπιστεύεται στη γη μέχρι τη Δευτέρα Παρουσία και την ανάσταση των νεκρών.

 Όλες αυτές τις αλήθειες υπενθυμίζει ο Κύριος στον πλούσιο της παραβολής, όταν του λέει: «Άφρων, ταύτη τη νυκτί την ψυχήν σου απαιτούσιν από σου, α δε ητοίμασας τίνι έσται;» Ο Χριστός με την αγάπη Του θέλει να μας κρατήσει κοντά του για να μετέχουμε της κοινωνίας του Παραδείσου.

  Γι’ αυτό και μας προειδοποιεί: «ίνα μή υπνώσωμεν εν αμαρτίαις εις θάνατον. Γρηγορείτε ουν, ότι ούκ οίδατε ποία ώρα ο Κύριος υμών έρχεται».

Αγαπητοί αδελφοί, ο Κύριος μέσα από την αγάπη της Εκκλησίας του μάς προσκαλεί να εγκολπωθούμε τους αληθινούς θησαυρούς που συνιστούν τον «κατά Θεό πλούτο». Η αγάπη και η ελεημοσύνη, ως αντίδοτα της πλεονεξίας, δίδουν τη δυνατότητα και διευρύνουν απεριόριστα τους ορίζοντες για την κυκλοφορία της αγάπης του Θεού στους ανθρώπους. 

Σ΄ αυτήν ακριβώς την ευλογημένη προοπτική, ο άνθρωπος γεμίζει με το πλήρωμα της ζωής του Θεού. Γεύεται της μακαριότητας της αιώνιας και αληθινής ζωής.

Χριστάκης Ευσταθίου,

Θεολόγος


 

Κυριακὴ Θ΄ Λουκᾶ  

Εὐαγγελικὸ καί Ἀποστολικὸ Ἀνάγνωσμα 

Κυριακῆς 20 Νοεμβρίου 2022


Εὐαγγελικό Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 20 Νοεμβρίου 2022, Θ΄ Λουκᾶ (Λουκ. ιβ΄ 16-21)

16 Εἶπε δὲ παραβολὴν πρὸς αὐτοὺς λέγων· ἀνθρώπου τινὸς πλουσίου εὐφόρησεν ἡ χώρα· 17 καὶ διελογίζετο ἐν ἑαυτῷ λέγων· τί ποιήσω, ὅτι οὐκ ἔχω ποῦ συνάξω τοὺς καρπούς μου; 18 καὶ εἶπε· τοῦτο ποιήσω· καθελῶ μου τὰς ἀποθήκας καὶ μείζονας οἰκοδομήσω, καὶ συνάξω ἐκεῖ πάντα τὰ γενήματά μου καὶ τὰ ἀγαθά μου, 19 καὶ ἐρῶ τῇ ψυχῇ μου· ψυχή, ἔχεις πολλὰ ἀγαθὰ κείμενα εἰς ἔτη πολλά· ἀναπαύου, φάγε, πίε, εὐφραίνου. 20 εἶπε δὲ αὐτῷ ὁ Θεός· ἄφρον, ταύτῃ τῇ νυκτὶ τὴν ψυχήν σου ἀπαιτοῦσιν ἀπὸ σοῦ· ἃ δὲ ἡτοίμασας τίνι ἔσται; 21 οὕτως ὁ θησαυρίζων ἑαυτῷ, καὶ μὴ εἰς Θεὸν πλουτῶν.

ΕΡΜΗΝΕΙΑ Π. Ν. ΤΡΕΜΠΕΛΑ

16 Τούς εἶπε μάλιστα καί μία παραβολή: Κάποιου πλου­­σίου ἀνθρώπου τά ἐκτεταμένα του χωράφια ἀπέδωσαν ἄφθονη σοδειά καί μεγάλη παραγωγή. 17 Ἀντί ὅμως νά εὐχαριστήσει τόν Θεό καί νά εὐχα­ριστηθεῖ κι ὁ ἴδιος γιά τήν εὐφορία αὐτή, συλλογιζόταν μέ­­σα του, ἀγωνιοῦσε κι ἀναστατωνόταν λέγοντας: Τί νά κάνω, διότι δέν ἔχω ποῦ νά μαζέψω τούς καρπούς τῶν χω­ρα­φιῶν μου πού μοῦ περισσεύουν; Θέλω νά γί­­­­­νουν ὅλοι δικοί μου, γιά νά τούς ἀπολαύσω μόνος μου. 18 Τελικά, ὕστερα ἀπό μεγάλη σκέψη καί συλλογισμό, εἶπε: Αὐτό θά κάνω: Θά γκρεμίσω τίς ἀπο­θῆκες μου καί θά κτίσω μεγαλύτερες καί πιό εὐρύχωρες. Καί θά μαζέψω ἐκεῖ ὅλη τή σοδειά μου καί τά ἀγαθά μου, 19 καί σάν ἄνθρωπος πού μόνο τίς ἀπολαύσεις τῆς κοι­λι­ᾶς γνώρισα θά πῶ στήν ψυχή μου: Ψυχή, ἔχεις πολλά ἀγαθά, πού εἶναι ἀποθηκευμένα καί σοῦ φτάνουν γιά πολλά χρόνια. Μή σκοτίζεσαι πλέον γιά τίποτε, ἀλλά ἀπό­­λαυσε μιά ζωή ἀναπαυτική· φάε, πιές, γέμισε χαρά. 20 Ἀφοῦ ὅμως τά ἑτοίμασε ὅλα, πρίν ἀκόμη προφθάσει νά πεῖ στήν ψυχή του τά ὅσα σχεδίαζε, τοῦ εἶπε ὁ Θεός εἴτε μέσα ἀπό τή συνείδησή του εἴτε στόν ὕπνο του: Ἄμυαλε καί ἀνόητε ἄνθρωπε, πού στήριξες τήν εὐτυχία σου μόνο στίς ἀπολαύσεις τῆς κοιλιᾶς καί νόμισες ὅτι ἡ μακροζωία σου ἐξαρτιόταν ἀπό τά πλούτη σου καί ὄχι ἀπό μένα· τή νύχτα αὐτή, πού ἐδῶ καί πολύ καιρό ὀνειρευόσουν ὡς νύχτα εὐτυχίας καί νόμιζες ὅτι θά ἄρχιζε ἀπό δῶ καί πέρα ἡ ἀναπαυτική καί ἀπολαυστική ζωή σου, οἱ φοβεροί δαίμονες ἀπαιτοῦν νά πάρουν τήν ψυχή σου. Σέ λίγο θά πεθάνεις. Αὐτά λοιπόν πού ἑτοίμασες καί ἀποθήκευσες σέ ποιόν θά ἀνήκουν καί σέ ποιούς κληρονόμους θά περιέλθουν; 21 Ἔτσι θά τήν πάθει καί τέτοιο τέλος θά ἔχει ἐκεῖνος πού θησαυρίζει γιά τόν ἑαυτό του, γιά νά ἀπολαμβάνει ἐγωιστικά αὐτός καί μόνο τά ἀγαθά τῆς γῆς, καί δέν ἀπο­ταμιεύει μέ τά ἔργα τῆς ἀγάπης στόν οὐρανό θη­σαυ­ρούς πνευματικούς. Μόνο σ’ αὐτούς τούς θησαυρούς εὐ­α­ρε­στεῖται ὁ Θεός.


Τὰ ἀνεκτίμητα δῶρα τοῦ Θεοῦ – Ἀποστολικὸ Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 20 Νοεμβρίου 2022


Ἀποστολικὸ Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 20 Νοεμβρίου 2022, ΚΓ΄ Κυριακῆς (Ἐφεσ. β΄ 4-10)


Ἀδελφοί, ὁ Θεὸς πλούσιος ὢν ἐν ἐλέει, διὰ τὴν πολλὴν ἀγάπην αὐτοῦ ἣν ἠγάπησεν ἡμᾶς, καὶ ὄντας ἡμᾶς νεκροὺς τοῖς παραπτώμασι συνεζωοποί­ησε τῷ Χριστῷ· χάριτί ἐστε σεσωσμένοι· καὶ συνήγειρε καὶ συνεκάθισεν ἐν τοῖς ἐπουρανίοις ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ, ἵνα ἐνδείξηται ἐν τοῖς αἰῶσι τοῖς ἐπερ­χομένοις τὸν ὑπερβάλ­λοντα πλοῦτον τῆς χάριτος αὐτοῦ ἐν χρηστότητι ἐφ᾿ ἡμᾶς ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ. τῇ γὰρ χάριτί ἐστε σεσωσμένοι διὰ τῆς πίστεως· καὶ τοῦτο οὐκ ἐξ ὑμῶν, Θεοῦ τὸ δῶρον, οὐκ ἐξ ἔργων, ἵνα μή τις καυχήσηται. αὐτοῦ γάρ ἐσμεν ποίημα, κτισθέντες ἐν Χριστῷ ᾿Ιησοῦ ἐπὶ ἔργοις ἀγαθοῖς, οἷς προητοίμασεν ὁ Θεὸς ἵνα ἐν αὐτοῖς περιπατήσωμεν.


ΤΑ ΑΝΕΚΤΙΜΗΤΑ ΔΩΡΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ


Ἡ ἀποστολικὴ περικοπὴ τῆς σημερινῆς Κυριακῆς, ἀπὸ τὴ θεολογικότατη πρὸς Ἐφεσίους ἐπιστολὴ τοῦ ἀποστόλου Παύλου, μᾶς παρουσιάζει τὶς ἀνεκτίμητες εὐεργεσίες τοῦ Θεοῦ· τὰ πολύτιμα δῶρα του, ποὺ μᾶς πρόσφερε χάρη στὴν ἄρρητη ἀγάπη του πρὸς ἐμᾶς.


1. Ὁ Θεὸς τῆς ἀγάπης


Ὁ Θεός μας, ὁ Ὁποῖος εἶναι πλούσιος σὲ ἔλεος, «διὰ τὴν πολλὴν ἀγάπην αὐτοῦ ἣν ἠγάπησεν ἡμᾶς», ἐξαιτίας δηλαδὴ τῆς πολλῆς του ἀγάπης, μᾶς χάρισε πνευματικὴ ζωή, μαζὶ μὲ τὸν Χριστό, ἐνῶ ἤμασταν νεκροὶ πνευματικὰ ἀπὸ τὴν ἁμαρτία, σημειώνει ὁ θεῖος Ἀπόστολος. Συνεπῶς κι ἐσεῖς ἔχετε σωθεῖ, ὄχι ἐξαιτίας τῶν κατορθωμάτων σας, ἀλλὰ μὲ τὴ Χάρι τοῦ Θεοῦ.


Ὅχι δὲ μόνο πνευματικά, ἀλλὰ καὶ σωματικὰ οὐσιαστικῶς μᾶς ἀνέστησε καὶ μᾶς ἀνύψωσε στὰ ἐπουράνια, μαζὶ μὲ τὸν ἀναληφθέντα Κύριο, ἐφόσον εἴμαστε ἑνωμένοι μὲ Αὐτὸν καὶ ἀποτελοῦμε ἕνα σῶμα μαζί Του. Μᾶς εὐεργέτησε τόσο πολὺ ὁ Θεός, ὥστε νὰ φανερώσει στοὺς ἀτελεύτητους αἰῶνες τὸν ἀσύλληπτο πλοῦτο τῆς Χάριτός του, ποὺ μὲ πολλὴ ἀγάπη μᾶς χάρισε μέσῳ τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ.


Οἱ λέξεις εἶναι πολὺ φτωχὲς γιὰ νὰ περιγράψουν τὸν πλοῦτο τῆς θείας ἀγάπης, χάρη στὴν ὁποία ὁ Θεὸς πρόσφερε ὅλα αὐτὰ τὰ ἀνεκτίμητα δῶρα στὸν ἁμαρτωλὸ ἄνθρωπο· σὲ ὅλους ἐμᾶς. Μᾶς ἀνέστησε ἀπὸ τὸν πνευματικὸ θάνατο, μᾶς χάρισε ζωή, μᾶς ἀνύψωσε σὲ ἀσυγκρίτως ἀνώτερη θέση ἀπὸ αὐτὴν ποὺ εἴχαμε, καὶ ἤδη μᾶς ἔβαλε νὰ καθήσουμε καὶ σωματικῶς μαζί Του στὸν δικό του βασιλικὸ θρόνο. Διότι εἶναι τόσο βέβαιο ὅτι θὰ ἀναστηθοῦμε κι ἐμεῖς σωματικά, ὥστε θεωρούμαστε πιὰ ἀναστημένοι καὶ καθισμένοι μαζὶ μὲ τὸν Χριστὸ στὸν θρόνο του. Εἶναι γεγονότα τετελεσμένα καὶ ἀπολύτως βέβαια ὅλα αὐτά, διότι οἱ πιστοὶ εἴμαστε ἕνα σῶμα μὲ τὸν Χριστό, ἀπόλυτα ἑνωμένοι μαζί Του. Γι᾿ αὐτὸ καὶ τὰ διατυπώνει σὲ χρόνο ἀόριστο ὁ θεόπνευστος Ἀπόστολος. Ἔχουν ἤδη γίνει. Κι ὅλα αὐτὰ μόνο ἀπὸ ἀγάπη· ἀπὸ ἄπειρη ἀγάπη.


Τὸ μέγεθος τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ δὲν μποροῦμε ὁπωσδήποτε νὰ τὸ ἀντιληφθοῦμε στὴν πληρότητά του. Μέσα στὴν ἁγία μας Ἐκκλησία γινόμαστε ἀποδέκτες τῆς ἀγάπης του, ἡ ὁποία πολὺ περισσότερο θὰ μᾶς ἀποκαλυφθεῖ στὴν αἰωνιότητα. Ἐκεῖ θὰ μᾶς φανερώνεται συνεχῶς ἡ θεία αὐτὴ ἀγάπη, ποὺ δὲν τὴν χωρεῖ ὁ ἀνθρώπινος νοῦς· οἱ κρυφὲς καὶ φανερὲς εὐεργεσίες του στὴ ζωή μας, τὶς ὁποῖες δὲν μποροῦμε ἀπόλυτα νὰ κατανοήσουμε. Ὅλα δὲ αὐτὰ θὰ ἀποτελοῦν αἰτία δοξολογίας τοῦ Θεοῦ τῆς ἀγάπης.


2. Ἡ ἀνταπόκρισή μας


Εἶναι πράγματι ἀσύλληπτος ὁ πλοῦ­τος τῆς Χάριτος τοῦ Θεοῦ, σημειώνει στὴ συνέχεια τῆς περικοπῆς ὁ ἀπόστολος Παῦλος. «Τῇ γὰρ χάριτί ἐστε σεσωσμένοι διὰ τῆς πίστεως». Μὲ αὐτὴ τὴ Χάρι ἔχετε ἀποκτήσει τὴ σωτηρία σας διὰ τῆς πίστεως. Καὶ αὐτὴ ἡ πίστη ὅμως δὲν εἶναι δική σας, ἀλλὰ δῶρο τοῦ Θεοῦ. «Καὶ τοῦτο οὐκ ἐξ ὑμῶν, Θεοῦ τὸ δῶρον, οὐκ ἐξ ἔργων, ἵνα μή τις καυχήσηται», συνεχίζει. Δὲν εἶναι προσωπικό σας κατόρθωμα, γιὰ νὰ μὴν ἔχει κάποιος τὸ δικαίωμα νὰ καυχηθεῖ ὅτι σώθηκε μόνος του, χάρη στὶς δικές του δυνάμεις.


Διότι, ὄχι μόνο ὡς ἄνθρωποι, ἀλλὰ προ­πάντων ὡς πιστοὶ Χριστιανοὶ καὶ μέλη τῆς Ἐκκλησίας του, «αὐτοῦ ἐσμεν ποίημα»· εἴμαστε δημιουργήματα τοῦ Θεοῦ. Μᾶς ἔπλασε μάλιστα γιὰ νὰ μένουμε ἑνωμένοι μὲ τὸν Κύριο καὶ νὰ πράττουμε ἀγαθὰ ἔργα. Γι᾿ αὐτὰ μᾶς προετοίμασε ὁ Θεός, ὥστε μέσα σὲ αὐτὰ νὰ πορευθοῦμε καὶ νὰ ζήσουμε τὴ ζωή μας.


Τρεῖς φορὲς στὴν περικοπὴ αὐτὴ ὁ θεῖος Ἀπόστολος τονίζει ὅτι οἱ ἄνθρωποι δὲν ἔχουμε σωθεῖ χάρη στὶς δικές μας προσπάθειες, χάρη στὶς δυνάμεις μας καὶ τὰ δικά μας κατορθώματα, ὥστε νὰ καυχιόμαστε γι᾿ αὐτό, ἀλλὰ ὀφείλουμε τὴ σωτηρία μας στὴ Χάρι τοῦ Θεοῦ. Ὅλα τὰ ἔχει ἐπιτελέσει Ἐκεῖνος. Τὸ μόνο ποὺ ἀπομένει σ᾿ ἐμᾶς εἶναι ἡ ἀποδοχὴ τῶν δωρεῶν τοῦ Θεοῦ, ἡ προσοικείωση τῶν εὐεργεσιῶν του, ἡ ἐλεύθερη ἀποδοχὴ τῆς σωτηρίας μας. Ἡ ἀποδοχὴ δὲ αὐτὴ γίνεται «διὰ τῆς πίστεως»· μὲ τὴν πίστη μας, δηλαδή, στὸν Κύριο καὶ σὲ ὅ,τι μᾶς ἔχει χαρίσει. Καὶ πάλι ὅμως τὸ ὑπογραμμίζει ὁ ἀπόστολος Παῦλος: ἡ πίστη αὐτὴ δὲν ἀποτελεῖ δικό μας κατόρθωμα, ἀλλὰ εἶναι δῶρο τοῦ Θεοῦ. Ὁ Θεὸς μᾶς τὴν ἔχει χαρίσει. Ἀποδεικνύεται δὲ ἔμπρακτα ἡ πίστη μας ἀπὸ τὰ ἀγαθὰ ἔργα.


Συνεπῶς ἡ Χάρις τοῦ Θεοῦ μᾶς σώζει κι ὄχι τὰ ἀγαθά μας ἔργα. Αὐτὰ ἀποτελοῦν τοὺς καρποὺς τῆς Χάριτος. Μέσῳ αὐτῶν ὁμοιάζουμε μὲ τὸν Χριστό, ἐκφράζουμε τὴν πίστη μας σ᾿ Ἐκεῖνον, ἀποδεχόμαστε τὴ σωτηρία, τὴν ὁποία Ἐκεῖνος μᾶς χαρίζει. Τὰ ἀγαθὰ ἔργα εἶναι ἡ ἔμπρακτη ἀνταπόκρισή μας στὴν ἀπερίγραπτη ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Ὅλα μᾶς τὰ ἔχει χαρίσει ὁ Κύριος. Τὸ μόνο ποὺ ἀπομένει εἶναι νὰ ἀποδεχθοῦμε ἐλεύθερα τὰ ἀνεκτίμητα δῶρα του, ἐπιβεβαιώνοντας τὴν πίστη μας σ᾿ Ἐκεῖνον μὲ τὰ ἀγαθὰ ἔργα. Ἔτσι θὰ μένουμε ἑνωμένοι μαζί Του. Ἔτσι θὰ ἀπολαύσουμε τὶς θεῖες εὐεργεσίες στὴν πληρότητά τους.


Τρίτη 8 Νοεμβρίου 2022

 

Ένα πρόσφατο θαύμα του Αγίου Νεκταρίου στην Αθήνα.

Γράφει (ανωνύμως) καθηγητής χειρουργικής. Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Τόλμη, Ιανουάριος 2007

Τήν 7.11.2006 εισήχθη γιά θεραπεία στό Ευγενίδειο Θεραπευτήριο η ασθενής Μ.Φ., ετών 68, από τόν Θεολόγο Σπάρτης.

Η ασθενής παρουσίαζε παροδικά κρίσεις μέ απώλεια τής οράσεως (έχανε τό φώς) τού δεξιού οφθαλμού λόγω μεγάλης στένωσης τής καρωτίδας αρτηρίας, διότι ο οφθαλμός της δέν αιματωνόταν αρκετά.

Αφού έγινε όλος ο προεγχειρητικός της έλεγχος καί εξετάσθηκε καί από νευρολόγο (Γ.Σ.) χωρίς νά διαπιστωθούν παθολογικά ευρήματα, μέ γενική αναισθησία χειρουργήθηκε στίς 8.11.2006, η καρωτίδα ανοίχθηκε, καθάρισε καί κλείσθηκε πάλι. Έγινε, όπως επιστημονικά λέγεται, ενδαρτηριεκτομή τής καρωτίδας καί η ασθενής οδηγήθηκε στή Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.

Η ασθενής ξύπνησε από τή νάρκωση, ήταν όμως συγχυτική καί διεγερτική καί η επικοινωνία μαζί της ήταν πρακτικά αδύνατη. Δέν καταλάβαινε καί δέν συνεργαζόταν μαζί μας, αλλά μέ τό δεξί χέρι καί πόδι προσπαθούσε νά πετάξει τούς όρους. Τό αριστερό χέρι καί πόδι είχαν πλήρη παραλυσία.

Η σοβαρή πνευματική διαταραχή, σέ συνδυασμό μέ τήν ημιπληγία αριστερά, μάς υποχρέωσε νά κάνουμε άμεσο έλεγχο τής κυκλοφορίας τού εγκεφάλου μέ αγγειογραφία, η οποία, όπως ο ακτινολόγος (Καθηγητής Δ.Κ.) διέγνωσε, δέν παρουσίαζε καμία απόφραξη τών αγγείων καί η κυκλοφορία ήταν ελεύθερη στήν περιοχή πού είχε χειρουργηθεί. Ερωτηματική μία ήπια άνευ σημασίας στένωση ή ελαφρά γωνίωση τής πορείας τού αγγείου.

Όμως, η σοβαρή κατάσταση τής ασθενούς μάς είχε ανησυχήσει, γι αυτό οδηγήθηκε πάλι στό χειρουργείο, όπου ο έλεγχος τού εγχειρητικού πεδίου απέδειξε ότι ήταν ανέπαφο καί μέ πολύ καλές σφύξεις η αρτηρία. Γιά νά ελεγχθεί καί τό εσωτερικό της καρωτίδας, έγινε διάνοιξη τού αγγείου, τό οποίο όμως ήταν καί εσωτερικά ανέπαφο. Χρησιμοποιώντας ένα μικρό συνθετικό εμβάλωμα συνερράφη η καρωτίδα καί τό υπόλοιπο εγχειρητικό πεδίο, καί η ασθενής οδηγήθηκε περί τήν 3η μεσημβρινή πάλι στή Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.

Η αναισθησιολόγος (Επίκ. Καθηγήτρια Ε.Α.) συνέστησε νά μείνει η άρρωστη σέ καταστολή (βαθύ ύπνο) στό αναπνευστικό μηχάνημα, παρακολουθώντας τά ζωτικά σημεία (πίεση, σφύξεις, αναπνοή κ.ά.) στίς οθόνες έλεγχου, προκειμένου νά σταθεροποιηθεί καί νά επιχειρήσουμε αφύπνιση τό βράδυ η τήν άλλη μέρα τό πρωί.

Περί τήν 7η βραδινή ώρα, δοκιμαστική μείωση τών αναισθητικών φαρμάκων, προκειμένου νά εκτιμηθεί η κατάστασή της, οδήγησε τήν ασθενή σέ διέγερση καί έντονη ανησυχία, όπως τίς πρωινές ώρες μετά τό πρώτο χειρουργείο, ώστε οι γιατροί τής Μονάδος νά τήν καταστείλουν (κοιμήσουν) καί πάλι μέ φάρμακα.

Οι ώρες περνούσαν καί σέ λίγο θά εορτάζαμε τή μνήμη τού αγίου Νεκταρίου. Δεδομένου ότι τήν άλλη ημέρα τό πρωί 6:45 είχα απλό προγραμματισμένο χειρουργείο καί δέν θά μπορούσα νά εκκλησιαστώ στό ναό τού Αγίου Νεκταρίου στό Αρεταίειο Νοσοκομείο (ένα μικρό ναό, τόν όποιο ο ίδιος είχα φτιάξει στή μνήμη τού Αγίου καί είχε αγιογραφηθεί αποκλειστικά μέ θαύματα τού Αγίου, ο οποίος είχε κοιμηθεί εκεί θαυματουργικά «θεραπεία τού παραλυτικού» στό δωμάτιο 2 τής Χειρουργικής Κλινικής πού είχα τήν τιμή καί τήν ευλογία τά τελευταία χρόνια νά διευθύνω), αποφάσισα νά εκκλησιαστώ στόν περικαλλή ναό τού Αγίου Νεκταρίου μέ τήν εξαίρετη χορωδία στό Νέο Ηράκλειο, πού είχε ολονυχτία.

Στό ευγενικό τηλεφώνημα τού Πανοσιολογιότατου Αρχιμανδρίτου π. Χρυσοστόμου Παπαθανασίου, Γραμματέως τής Αρχιεπισκοπής, γιά λειτουργία στό ναό τού Αγίου Νεκταρίου στό Αρεταίειο Νοσοκομείο, μέ λύπη μου είχα απαντήσει αρνητικά, έχοντας αφυπηρετήσει από τριμήνου από τό Πανεπιστήμιο καί μή έχοντας αρμοδιότητες στή Διοίκηση.

Στό Ναό τού Αγίου Νεκταρίου στό Ν. Ηράκλειο έφθασα περί τήν 11:30 νυχτερινή, ψυχικά συντετριμμένος καί πνευματικά προβληματισμένος γιά τήν κατάσταση τής ασθενούς καί τήν άγνωστη εξέλιξή της. Παρακάλεσα τόν Άγιο νά παρέμβει βοηθώντας τήν άρρωστη, ήξερα όμως τήν αναξιότητά μου καί δέν πίστεψα ούτε λεπτό ότι ο Άγιος θά ήσχολειτο μέ τό πρόβλημά μου. Αφού κοινώνησα τήν 2:35 πρωινή, μέ τό τέλος τής Θείας Λειτουργίας εγκατέλειψα τό ναό, πάντα ανήσυχος καί προβληματισμένος γιά τήν άρρωστη.

Τό πρωί τού αγίου Νεκταρίου 6:45, είχα όπως προανέφερα χειρουργείο στό Ευγενίδειο Θεραπευτήριο (ασθενής Μ.Π.), έχοντας τό κλειδί τού ναού τού Αγίου Νεκταρίου. Ακριβώς 6:30 πρωινή, πέρασα από τό Αρεταίειο, άνοιξα τό ναό, προσκύνησα τόν Άγιο, ζήτησα καί πάλι τή βοήθειά του καί πήγα καί χειρούργησα, έχοντας περίεργη καί ιδιόρρυθμη συμπεριφορά, όπως οι γιατροί πού μέ βοηθούσαν (Θ.Γ. καί Β.Σ.) έλεγαν αργότερα μεταξύ τους καί εμμέσως κάποιοι άλλοι μού μετέφεραν.

Περί τήν 9η πρωινή, η ασθενής, η οποία καθ όλο τό 24ωρο ευρίσκετο σέ καταστολή στή Μονάδα Εντατικής Θεραπείας τού Θεραπευτηρίου μπήκε στή διαδικασία αφύπνισης. Ώ τού θαύματος! Η ασθενής ξύπνησε, είχε θαυμάσια επικοινωνία μέ τό περιβάλλον, κινούσε ελεύθερα όλα τά άκρα (χέρια καί πόδια) πήρε τό πρόγευμά της κανονικά σάν νά μήν είχε συμβεί τίποτε.

Τό απόγευμα τής ίδιας ημέρας, περί τήν 7η βραδινή ώρα, ο εφημερεύων γιατρός Θ. Τ. μέ πήρε τηλέφωνο καί μού λέει: «Κύριε Καθηγητά, η ασθενής περπατά στό διάδρομο, κάνει τόν περίπατό της καί θέλει νά σάς μιλήσει στό τηλέφωνο». Πράγματί μου έδωσε τήν ασθενή στό τηλέφωνο, η οποία μου είπε; «Γιατρούλη μου, είμαι μία χαρά καί θέλω νά σάς φιλήσω τά χρυσά σας χεράκια».

Συγκινημένος τήν ευχαρίστησα από τήν άλλη μεριά τού τηλεφώνου, γεμάτος από αισθήματα ευγνωμοσύνης στόν Άγιό μας…

Τό θαύμα είχε γίνει.

Ό Άγιος παρενέβη άλλη μιά φορά πρός Δόξαν τού Κυρίου μας. Ποιός άραγε συγκίνησε τόν Άγιο, ώστε νά προστεθεί άλλη μιά θαυματουργός παρουσία του; Ο ιερεύς τού χωρίου Θεολόγος Σπάρτης, πού, όπως η ασθενής μού είπε, προσηύχετο γι αυτήν, η αγία ψυχή τής ασθενούς, η οποία φαίνεται νά ευλαβείται τού Κυρίου μας -είναι αδελφή δυό ιερέων- η η αυτόματη επίσκεψη τού αγίου Νεκταρίου δηλώνοντας θαυματουργικά άλλη μιά φορά τήν παρουσία του τήν ημέρα τής αγίας μνήμης του, τό έτος 2006.

Άς σημειωθεί ότι καί η αξονική τομογραφία τού εγκεφάλου τήν τρίτη μετεγχειρητική ημέρα δέν έδειξε καμία βλάβη εγκεφάλου. Η ασθενής εγκατέλειψε υγιής τό θεραπευτήριο καί βρίσκεται πάλι στό χωριό της, τόν Θεολόγο Σπάρτης.

ΚΥΡΙΑΚΗ 22 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2026 – Θ΄ ΛΟΥΚΑ (Λουκ. ιβ΄ 16-21) (Εφεσ. δ΄ 1-7)

    ¨Ο Λόγος του Θεού στον Λαό του Θεού" Πλήρωμα ζωής «Άφρον, ταύτη τη νυκτί την ψυχήν σου απαιτούσιν από σου, α δε ητοίμασας τίνι έστα...