Πέμπτη 23 Μαρτίου 2023

 

Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου (παρουσίαση για παιδιά).


 Χαρμόσυνο μήνυμα. Η προσδοκία όλων των εθνών για τον ερχομό του Χριστού στη γη.

ΧΡΙΣΤΟΣ: Είναι αυτός που έχει δεχθεί το χρίσμα, την ευλογία και την δύναμη να κάνει κάποιο ιερό έργο.

Εννέα μήνες πριν από τη Γέννηση του Χριστού, στις 25 Μαρτίου, έχουμε τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, δηλαδή την καλή είδηση (Ευαγγέλιο) που πήρε η Παναγία από τον Άγγελο ότι θα φέρει στον κόσμο τον Σωτήρα Χριστό. Η γιορτή αυτή είναι μία από τις μεγαλύτερες και σημαντικότερες Δεσποτικές γιορτές, γι’ αυτό και η Εκκλησία ψάλλει: «Σήμερον τῆς σωτηρίας ἡμῶν τό κεφάλαιον καί τοῦἀπ’ αἰῶνος μυστηρίου ἡ φανέρωσις…». Δηλαδή, σήμερα είναι η αρχή της σωτηρίας μας με το να φανερωθεί σε αγγέλους και ανθρώπους το μυστικό σχέδιο που υπήρχε ανέκαθεν στον νου του Θεού, για να σώσει τον άνθρωπο. Ποιο δηλαδή; Η ενανθρώπηση του Υιού Του, του δεύτερου Προσώπου της Αγίας Τριάδος, του Ιησού Χριστού.

Και περίμενε αιώνες ολόκληρους ο Θεός να βρεθεί η κατάλληλη κόρη, που θα δεχθεί κιόλας να γίνει Μητέρα του Υιού Του. Η ταπείνωσή της και η καθαρότητα ήταν αυτά που τράβηξαν το βλέμμα του Θεού πάνω της και, όταν ήρθε η κατάλληλη ώρα, στάλθηκε ο Αρχάγγελος Γαβριήλ να της φέρει το μήνυμα με τον χαιρετισμό: «Χαῖρε Κεχαριτωμένη, ὁ Κύριος μετά σοῦ…». «Να χαρείς, εσύ που έχεις γεμίσει από τη Χάρη και τα χαρίσματα του Θεού και ο Θεός να είναι μαζί σου και είσαι η πιο ευλογημένη απ’ όλες τις γυναίκες, γιατί θα γεννήσεις τον Σωτήρα του κόσμου». Και από τη στιγμή που η Μαριάμ είπε το «Ἰδού ἡ δούλη Κυρίου…» «Είμαι η δούλη του Κυρίου, ας γίνει όπως είπες», ήρθε μέσα της το Άγιο Πνεύμα και άρχισε η σύλληψη και η αύξηση του Θεανθρώπου Χριστού.

Διήγηση από το Ευαγγέλιο:

Ο Άγγελος Γαβριήλ στάλθηκε από τον Θεό στην Ναζαρέτ, στην Μαρία, μια αγνήκόρη, που ήταν μνηστευμένη με έναν άντρα από το γένος του Δαβίδ, ο οποίος ονομαζόταν Ιωσήφ. Ο άγγελος μπήκε στο σπίτι της και της είπε:
– Χαίρε κεχαριτωμένη, ο Κύριος είναι μαζί σου.

Η Μαρία, μόλις είδε τον άγγελο ταράχτηκε πολύ από τα λόγια του και σκεφτότανμόνη της τι να σήμαιναν τα λόγια αυτά και ο χαιρετισμός του. Τότε ο άγγελος της είπε:
– Μην φοβάσαι Μαρία, γιατί ο Θεός σ’ έκρινε άξια για μια μεγάλη ευλογία. Θα γεννήσεις γιο και θα του δώσεις τ’ όνομα Ιησούς. Αυτός θα είναι μέγας για την αγιότητα Του και το έργο Του. Θα ονομαστεί Υιός του Θεού και θα του δοθεί ο
θρόνος του προπάτορά του Δαβίδ. Θα βασιλέψει στους αιώνες και η βασιλεία του δεν θα έχει τέλος.
– Και πώς θα συμβούν αυτά, αφού δεν έχω άντρα; ρώτησε τον άγγελο η Μαρία.
– Πνεύμα Άγιο θα σε επισκεφτεί και θα σε περιβάλει και η δύναμη του Ύψιστου Θεού θα σε σκεπάσει και θα σε προστατέψει. Γι’ αυτό και το παιδί που θα γεννηθεί από σένα θα είναι άγιο και αναμάρτητο. Να και η Ελισάβετ, η συγγενής σου θα
γεννήσει και αυτή ένα γιο στα γεράματα της, επειδή τίποτα δεν είναι αδύνατο για τον Θεό.
– Είμαι η δούλη του Κυρίου. Ας γίνει αυτό που θέλει και διατάζει ο Κύριος.
Λίγο μετά απ’ αυτό το γεγονός, δηλαδή τον Ευαγγελισμό, η Μαρία πήγε σε μια ορεινή πόλη της Ιουδαίας όπου έμεναν ο Ζαχαρίας και η Ελισάβετ. Μπήκε στο σπίτι τους και μόλις χαιρέτησε, η Ελισάβετ αισθάνθηκε το παιδί να σκιρτάει μέσα στα
σπλάχνα της. Τότε την φώτισε το Άγιο Πνεύμα και φώναξε με χαρά:
– Ευλογημένη να είσαι ανάμεσα στις γυναίκες και ευλογημένος καρπός της κοιλίας σου!
Έμεινε μαζί τους περίπου τρεις μήνες και γύρισε έπειτα στο σπίτι της.


ΡΩΤΑ ΓΙΑ ΝΑ ΜΑΘΕΙΣ…

Ερωτ: Ποιός επισκέφτηκε την Μαρία;
Απάν: Ο άγγελος Γαβριήλ που στάλθηκε από τον Θεό.
Ερωτ: Τι ήταν αυτό που ήθελε να της ανακοινώσει;
Απάν: Ότι ο Θεός την έκρινε άξια για μια μεγάλη ευλογία.Θα γεννούσε γιο, όπου Αυτός θα ονομαστεί Υιός του Θεού και
θα του δοθεί ο θρόνος του προπάτορά του Δαβίδ.
Ερωτ: Που πήγε μετά τον Ευαγγελισμό η Μαρία;
Απάν: Σε μια ορεινή πόλη της Ιουδαίας όπου έμεναν ο Ζαχαρίας και η Ελισάβετ. Έμεινε μαζί τους περίπου τρεις μήνες και γύρισε έπειτα στο σπίτι της.

.

Πολλά πράγματα σημαίνει το όνομα «Μαρία»: Φως, ελπίδα, μύρο αλλά και Κυρία. Θαύμα το όνομα της, θαύμα η γέννηση της, όπως και η ζωή της. Με θαύμα και ο Θεός άνοιξε τον δρόμο για τον ερχομό του Ιησού Χριστού στον
κόσμο.

Ο λαός για να της δείξει την ευλάβεια του, της έχει προσδώσει ονόματα, με τις ωραιότερες λέξεις και τα πιο όμορφα επίθετα. Παναγία,Παντάνασσα, Γλυκοφιλούσα, Αειπάρθενο, Βασίλισσα των Ουρανών,Κεχαριτωμένη, Ελεούσα, Δέσποινα, Θεοτόκος και πολλά άλλα. Χιλιάδες εκκλησίες είναι χτισμένες στο όνομα της. Εκατοντάδες εικόνες της είναι
θαυματουργές. Δεκάδες τα μοναστήρια και τα προσκυνήματα της που συγκεντρώνουν τους πιστούς.

Ερμηνεία της εικόνας του Ευαγγελισμού:
Η Εικόνα – Η εικόνα της εορτής του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου έχει συνήθως πολύ φωτεινά χρώματα για να δείξει πόσο λαμπρό είναι αυτό το γεγονός. Στην κορυφή της εικόνας υπάρχει κάποιες φορές ένα ημικύκλιο με τρεις ακτίνες που βγαίνουν από αυτό και κατευθύνονται προς την Παρθένο Μαρία. Αυτές συμβολίζουν το Άγιο Πνεύμα που κατεβαίνει
επάνω της.
Ο Αρχάγγελος Γαβριήλ – Ο Αρχάγγελος Γαβριήλ κρατά κάποιες φορές μια ράβδο στο αριστερό του χέρι για να δείξει ότι είναι αγγελιοφόρος. Στις εικόνες, το δεξί του χέρι είναι συνήθως τεντωμένο για να δείξει ότι μεταφέρει το μήνυμα του Θεού. Κάποιες φορές βλέπουμε το ένα από τα φτερά του πάνω και το άλλο κάτω, και αυτό σημαίνει ότι μόλις έφτασε για να δώσει στην Παρθένο Μαρία τα καλά νέα.
Η Παρθένος Μαρία – Στις εικόνες, η Παρθένος Μαρία κάποιες φορές εμφανίζεται να κρατάει ένα κύλινδρο στο αριστερό της χέρι, αλλά συνήθως κρατά ένα κομμάτι κόκκινο νήμα για να δείξει ότι έφτιαχνε ένα πέπλο για το Ναό. Το δεξί της χέρι είναι συνήθως πάνω για να δείξει ότι ζητά από τον άγγελο να της εξηγήσει τι της λέει. Το κεφάλι της έχει μια ελαφριά κλίση για να δείξει ότι αποδέχεται το θέλημα του Θεού. Ο μανδύας της έχει πάνω του τρία αστέρια.

.
Η ζωή της Μαρίας – Η Μαρία ήταν κόρη του Ιωακείμ και της Άννας. Μετά από πολλά χρόνια γάμου, οι γονείς της δεν μπορούσαν να αποκτήσουν παιδιά. Προσευχήθηκαν και τότε ο άγγελος ήρθε για να τους ανακοινώσει ότι θα αποκτήσουν ένα μωρό και γεννήθηκε η Μαρία.
Προσευχόταν και μελετούσε τις εντολές του Θεού, καθώς ζούσε μια ευσεβή ζωή στο ναό της Ναζαρέτ. Ήταν περίπου δεκαπέντε χρονών όταν αρραβωνιάστηκε τον Ιωσήφ. Όταν ο Αρχάγγελος Γαβριήλ πήγε σε εκείνη, της είπε ότι η εξαδέλφη της η Ελισάβετ ήταν έγκυος. Αυτό το παιδί θα ήταν ο Ιωάννης ο Βαπτιστής.

pemptousia.gr

Σάββατο 11 Μαρτίου 2023

 

Σχόλια στο Ευαγγέλιο της Κυριακής (Β΄Νηστειών).

Ευχαριστιακές ενατενίσεις

 

«Τέκνον αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι σου»

Ζωηφόρα ήταν τα μηνύματα που αντλήσαμε την περασμένη Κυριακή, που ήταν αφιερωμένη στο θρίαμβο της Ορθοδοξίας. Σε συνέχεια των ψυχωφελών αυτών μηνυμάτων, η δεύτερη Κυριακή των Nηστειών έρχεται με τα ξεχωριστά της πνευματικά νοήματα να μας ενδυναμώσει για να συνεχίσουμε τον αγώνα μας που οδηγεί στη συνάντηση με τον Αναστημένο Χριστό. 

Μάλιστα για να μας ενισχύσει στην πορεία μας, η μητέρα μας Εκκλησία προβάλλει τη μεγάλη μορφή του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, ο οποίος όρθωσε το πνευματικό ανάστημά του απέναντι σε όλους εκείνους που επιχειρούσαν να διασαλεύσουν την αλήθεια της πίστεως και να διαβρώσουν το οικοδόμημα της Εκκλησίας του Χριστού. Η μεγάλη αυτή πατερική μορφή του 14ου αιώνα, ανέδειξε ακριβώς την εμπειρική σχέση του ανθρώπου με τον Θεό και το συνάνθρωπο του και τόνισε τον βιωματικό χαρακτήρα της μυστηριακής ζωής.

Ο Άγιος Γρηγόριος Παλαμάς

Ο Γρηγόριος γεννήθηκε στην Μικρά Ασία, τον 14ο αιώνα, και απ’ εκεί ήλθε στην Κωνσταντινούπολη, προσφυγόπουλο κυνηγημένο από τους Τούρκους. Διακρίθηκε στις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο, σε σημείο που όλοι οι διανοούμενοι του Βυζαντίου έτρεφαν μεγάλη εκτίμηση στο πρόσωπο του Γρηγορίου, όχι μόνο για τη λαμπρή του σκέψη αλλά και για τον αδαμάντινο χαρακτήρα του. 

Η ανάδειξη του Γρηγορίου συνδέεται περισσότερο με την αντιμετώπιση του επικίνδυνου με τις πλάνες του για την Εκκλησία, Βαρλαάμ του Καλαβρού. Συγκεκριμένα, ο Βαρλαάμ ισχυριζόταν ότι ο άνθρωπος δεν μπορεί να γνωρίσει εμπειρικά αλλά μόνο νοησιαρχικά δύναται να προσεγγίσει τον Θεό και πολύ περισσότερο είναι αδύνατο να ενωθεί μαζί Του. Ήταν τότε που ύψωσε το πνευματικό ανάστημά του ο Γρηγόριος. Ο μεγάλος αυτός Πατέρας της Εκκλησίας, συγκεφαλαίωσε όλη την πατερική παράδοση και την εμπειρία της Εκκλησίας σε μια μεγαλειώδη σύνθεση. 

Ο Θεός υπάρχει κατά δύο τρόπους: κατά την Ουσία Του και κατά τις θείες και άκτιστες ενέργειές Του. Σίγουρα, ο άνθρωπος δεν μπορεί να γνωρίσει την Ουσία του Θεού και να διεισδύσει νοησιαρχικά σ’ αυτή. Μπορεί όμως να γνωρίσει και να ενωθεί μάλιστα μαζί Του, μέσα από τις θείες και άκτιστες ενέργειές Του. Όπως δηλαδή παραχώρησε η αγάπη του να αποκαλύπτεται στη Δημιουργία, στην Ιστορία, στο πρόσωπο του Χριστού, στα μυστήρια της Εκκλησίας μας. Μέσα από τη δημιουργία γνωρίζουμε τον Θεό ως πηγή σοφίας και ωραιότητας. 

Στην Ιστορία τον γνωρίζουμε μέσα από τις θαυμαστές ενέργειές του. Φυσικά πολύ περισσότερο, γνωρίζουμε το Θεό στο πρόσωπο του Κυρίου μας. Στην Εκκλησία ακόμα, ο Θεός γίνεται για μας Άρτος και Οίνος, γεύση και τροφή, χάρη, φως και αγιασμός. Ουσιαστικά, ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς με τη διδασκαλία του, παρακινεί τον άνθρωπο να ακολουθήσει μια πορεία που οδηγεί στην ένωσή του με τον Θεό, μέσω της μυστηριακής ζωής της Εκκλησίας, με κορύφωση το Ευχαριστιακό Δείπνο, τον Άρτο της Ζωής, το ουράνιο Μάννα.

Ο παραλυτικός

Με τη διδασκαλία του Αγίου Γρηγορίου, συνάπτεται άμεσα και η ευαγγελική περικοπή που ακούσαμε σήμερα. Φαίνεται μέσα από τη διήγηση ότι η προσωπική συνάντηση του ανθρώπου με το Χριστό που διέρχεται σίγουρα μέσω της πίστεως, είναι η δυνατότητα μετοχής του στη ζωή του Θεού εν Χριστώ Ιησού που αποτυπώνει την προοπτική θέωσης του ανθρώπου. 

Όπως μπορούμε να διακρίνουμε, ο Χριστός προσφέρει συγχώρηση των αμαρτιών, όταν ο άνθρωπος, όπως ο παραλυτικός της περικοπής, είναι ανοικτός και αποδέχεται την κοινωνία της αγάπης του. Με τη θεϊκή προσταγή του ο Κύριος, «έγειρε, άρον τον κράββατόν σου και ύπαγε εις τον οίκον σου», βοηθεί τους ανθρώπους να ψηλαφήσουν την πατρική του αγάπη.

Αγαπητοί αδελφοί, ισχυρή είναι η βάση της Ορθόδοξης Πίστης μας, όπως εκφράζεται μέσα από την θεραπεία του παραλυτικού, τη διδασκαλία, την αγιότητα και το εκκλησιαστικό φρόνημα του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, αλλά και από τη ζωή του Συμεών του νέου Θεολόγου, του οποίου τη μνήμη τιμούμε σήμερα. 

Το άγιο παράδειγμα του που ξεπηδά μέσα από την ασκητική και οσιακή του μορφή και κυρίως τη συμβολή του, κατά τον 11ο αιώνα που έζησε, να αναγεννηθεί η Εκκλησία σύμφωνα με το πνεύμα της Πεντηκοστής, ας μας παρακινεί να προσβλέπουμε στα πιο ιερά πνευματικά ανεβάσματα και τις πιο ψυχωφελείς παρακαταθήκες. Ας τον τιμήσουμε, λοιπόν, ακολουθώντας το δικό του άγιο παράδειγμα. Γένοιτο.

                                                   Χριστάκης Ευσταθίου, Θεολόγος





 

Άγιος Παΐσιος: Να εμπιστευθούν οι γονείς τα παιδιά τους στον Θεό.


 Ο Θεός έδωσε στους Πρωτοπλάστους, στον Αδάμ και την Εύα, τη μεγάλη ευλογία να γίνονται συνδημιουργοί Του. Στη συνέχεια οι γονείς, οι παππούδες κ.λπ. είναι και αυτοί συνδημιουργοί με τον Θεό, γιατί δίνουν το σώμα.

Ο Θεός είναι κατά κάποιον τρόπο υποχρεωμένος να νοιαστεί για τα παιδιά. Όταν βαπτιστεί το παιδάκι, ο Θεός διαθέτει και έναν Άγγελο, για να το προστατεύει, οπότε το παιδί προστατεύεται από τον Θεό, από τον φύλακα Άγγελο και από τους γονείς.

Ο φύλακας Άγγελος είναι συνέχεια κοντά του και το βοηθάει. Όσο μεγαλώνει το παιδί, τόσο οι γονείς απαλλάσσονται από τις ευθύνες. Αν οι γονείς πεθάνουν, ο Θεός, και από ψηλά και από κοντά, αλλά και ο φύλακας Άγγελος από κοντά, συνεχίζουν για πάντα να προστατεύουν το παιδί.

Οι γονείς πρέπει να βοηθούν πνευματικά τα παιδιά, όταν είναι μικρά, γιατί τότε και τα ελαττώματά τους είναι μικρά και εύκολα μπορούν να κοπούν. Είναι όπως η φρέσκα πατάτα- λίγο αν την ξύσεις, ξεφλουδίζεται. Αν όμως παλιώσει, πρέπει να πάρεις μαχαίρι να την καθαρίσεις και, αν έχει και κανένα μαυράκι, πρέπει να προχωρήσεις και πιο βαθιά.

Αν τα παιδιά βοηθηθούν από μικρά και γεμίσουν Χριστό, θα είναι κοντά Του για πάντα. Και να ξεφύγουν λίγο, όταν μεγαλώσουν, λόγω της ηλικίας ή μιας κακής συναναστροφής, πάλι θα συνέλθουν. Γιατί ο φόβος του Θεού και η ευλάβεια, που πότισαν τις καρδιές τους στη μικρή ηλικία, δεν είναι δυνατόν ποτέ να εξαλειφθούν.


Ύστερα, στην εφηβεία, που είναι η πιο δύσκολη ηλικία, η αγωνία των γονέων είναι μεγαλύτερη για τα παιδιά τους, μέχρι να τα μορφώσουν και να τα αποκαταστήσουν. Οι γονείς τότε ας κάνουν ό,τι μπορούν, για να τα βοηθήσουν, και ό,τι δεν μπορούν να κάνουν, γιατί ξεπερνάει τις δυνάμεις τους, ας το αναθέτουν στον Παντοδύναμο Θεό. Όταν εμπιστευθούν τα παιδιά τους στον Θεό, τότε ο Θεός είναι υποχρεωμένος να βοηθήσει για πράγματα που δεν γίνονται ανθρωπίνως.

Αν λ.χ. τα παιδιά δεν ακούν, να τα εμπιστευθούν στον Θεό, και όχι να βρίσκουν διάφορους τρόπους να τα ζορίζουν. Να πει η μητέρα στον Θεό: «Θεέ μου, δεν μ’ ακούν τα παιδιά μου. Εγώ δεν μπορώ να κάνω τίποτε. Φρόντισέ τα Εσύ».

Μου έκανε εντύπωση προχθές στην αγρυπνία μια μητέρα που τη γνώριζα από παλιά. Ήρθε να με χαιρετήσει. Βλέπω, είχε μαζί της μόνο τα μεγαλύτερα παιδιά. «Πού είναι τα μικρά;», τη ρωτάω. «Στο σπίτι, Γέροντα, μου λέει. Τέτοια μέρα θέλαμε να ‘ρθούμε στην αγρυπνία και είπαμε με τον σύζυγο: Αφού σε αγρυπνία πάμε, δεν πάμε κάπου για διασκέδαση, ο Θεός θα διαθέσει έναν Άγγελο να φυλάξει τα μικρά μας». Σπάνια συναντάς σήμερα τέτοια εμπιστοσύνη, γιατί τώρα, όπως έλειψε η εμπιστοσύνη των παιδιών στους γονείς, έλειψε και η εμπιστοσύνη των γονέων στον Θεό.

Και ακούς συχνά πολλούς γονείς να λένε: «Γιατί το δικό μας παιδί να πάρει κακό δρόμο; Εμείς εκκλησιαζόμαστε». Δεν δίνουν το κατσαβίδι στον Χριστό να σφίξει στα παιδιά λίγο καμιά …βίδα• θέλουν να τα κάνουν όλα μόνοι τους.

Και ενώ υπάρχει ο Θεός, που προστατεύει τα παιδιά, και ο φύλακας Άγγελος είναι συνέχεια κοντά τους και τα προστατεύει και αυτός, αυτοί αγωνιούν, μέχρι που αρρωσταίνουν. Και παρόλο που είναι πιστοί άνθρωποι, φέρονται σαν να μην υπάρχει Θεός, σαν να μην υπάρχει φύλακας Άγγελος, οπότε εμποδίζουν τη θεία επέμβαση. Ενώ πρέπει να ταπεινώνονται και να ζητούν βοήθεια από τον Θεό και ο καλός Θεός θα προστατέψει τα παιδιά.

Γέροντος Παϊσίου Αγιορείτου, Λόγοι, Οικογενειακή Ζωή.

Σάββατο 4 Μαρτίου 2023

 

Σχόλια στο Ευαγγέλιο της Κυριακής της Ορθοδοξίας.


Η λάμψη της Ορθοδοξίας

Όπως γνωρίζουμε, κάθε Κυριακή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής ξεδιπλώνονται ενώπιον μας βαθύτερα πνευματικά νοήματα, στα οποία ο πιστός καλείται να εντρυφήσει και να αντλήσει τα πιο ισχυρά εφόδια. 

Την πρώτη Κυριακή των Νηστειών, η Εκκλησία μας πανηγυρίζει τον θρίαμβο της Ορθοδοξίας και τη λάμψη της αλήθειας της. Θυμόμαστε την μέρα αυτή τη νίκη εναντίον των εικονομάχων, μιας αίρεσης με πολύ επικίνδυνες πλάνες και τοξικές ως προς την αλήθεια διακλαδώσεις, οι οποίες ουσιαστικά συνίστανται στην αμφισβήτηση της Ενανθρώπησης του Κυρίου μας. 

Αυτό σήμαινε ότι ο άνθρωπος δεν μπορούσε να σωθεί και να εγκολπωθεί τα αιώνια μηνύματα της αλήθειας του Κυρίου μας. Αντίθετα, θα παρέμενε μια τραγική ύπαρξη, χωρίς την ελπίδα και την πίστη.

Ο θρίαμβος της Εκκλησίας

Η νίκη της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας σηματοδοτείται με την οριστική αναστήλωση και την προσκύνηση των αγίων εικόνων, με την Σύνοδο που έγινε στην Κωνσταντινούπολη το 843 μ.Χ. Πληροφοριακά σημειώνεται ότι η σχέση της γιορτής αυτής με την Μεγάλη Τεσσαρακοστή είναι από μια άποψη ιστορική, ως προς τη σημασία της. Ο πρώτος θρίαμβος της Ορθοδοξίας έγινε ειδικά αυτή την Κυριακή, η οποία σηματοδοτεί την βαθύτερη ουσία και πεμπτουσία της πίστης μας.

Ευλογημένα εφόδια

Οι άγιοι Πατέρες, με τη θεία σοφία που τους διέκρινε, τοποθέτησαν στην Κυριακή αυτή τη νίκη της Ορθοδοξίας για να μπορούν οι πιστοί να αντλήσουν απ’ αυτήν τα απαραίτητα πνευματικά εφόδια, τα οποία θα τους συνοδεύουν στην μεγάλη οδοιπορία τους προς συνάντηση με τον αναστημένο Χριστό.

Ακριβώς, Ορθοδοξία σημαίνει τη σωστή πίστη, την αλήθεια της πίστεως. Είναι μια πολύ βασική προϋπόθεση στον αγώνα του πιστού που διεξάγει την περίοδο αυτή για να μπορεί να ανεβεί σε ανώτερες πνευματικές κορυφές, με φόντο τις αρετές που μπορεί να αποκτήσει μέσα από το στάδιο του αγώνα του. Τη σωστή πίστη μάς τη δίνει μόνο το Πρόσωπο του Κυρίου μας. Μόνο όταν αναζητήσουμε ειλικρινά και γνωρίσουμε πραγματικά τον Χριστό, καταξιώνεται η ζωή μας. 

Μόνο η συνάντηση και η προσωπική σχέση μας με τον Κύριο, μπορεί να αναπαύει την ύπαρξή μας σε ουράνιες τροχιές. Αυτό βεβαιώνουν τα νέφη των μαρτύρων, των οσίων, των πατέρων και των διδασκάλων, που αγωνίστηκαν μέχρι θανάτου για την Ορθόδοξη Πίστη. Αυτούς τιμούμε σήμερα, την Κυριακή της Ορθοδοξίας, και θυμόμαστε τα άγια κατορθώματά τους.

Αγαπητοί αδελφοί, ο σημερινός εορτασμός της Εκκλησίας μας, αλλά και της Ορθοδοξίας μας, υπενθυμίζει το μεγάλο χρέος που έχουμε ως Ορθόδοξοι Χριστιανοί, να υπηρετούμε με όλες μας τις δυνάμεις την αλήθεια του Κυρίου. Να εναποθέτουμε με απόλυτη εμπιστοσύνη τον εαυτό μας στην προοπτική που διανοίγει για τη σωτηρία μας. 

Η Ορθοδοξία δεν εξαντλείται σε κάποιες φραστικές ή και θεωρητικές διατυπώσεις, αλλά επεκτείνεται και στη δυναμική έννοια της ορθοπραξίας, που παραπέμπει στη μετουσίωση της αλήθειας της Εκκλησίας σε καθημερινή πράξη ζωής. Ο θρίαμβος αυτής της αλήθειας μάς επιφορτίζει με μεγάλη ευθύνη ν’ ανταποκριθούμε κι΄ εμείς στο ιερό χρέος της διάδοσης και μεταλαμπάδευσης της σ’ όλο τον κόσμο, στα πέρατα της οικουμένης. 

Για να το επιτύχουμε όμως αυτό, απαιτείται όπως η όλη ζωή μας μεταβάλλεται καθημερινά σε ζωντανή μαρτυρία που να εκπέμπει στις συχνότητες του ισχυρού παραδείγματος, όπως αυτό εκπηγάζει μέσα από την πραγματικότητα της Εκκλησίας και την αστείρευτη πηγή της αλήθειας της. Ο θρίαμβος της Ορθοδοξίας λειτουργεί τελικά σαν μια πρόκληση για να ακτινοβολεί η παρουσία της μέσα από τις δικές μας υπάρξεις και να μεταγγίζει αιώνια μηνύματα σε όλο τον κόσμο. Γένοιτο.

Χριστάκης Ευσταθίου, Θεολόγος

 

Χαίρε, δι’ ης η χαρά εκλάμψει (Α’ Χαιρετισμοί).


Σοφία Μπεκρή, φιλόλογος-θεολόγος

 Μέσα στην πένθιμη περίοδο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής προβάλλει η χαρμόσυνη Ακολουθία των Χαιρετισμών στην υπεραγία Θεοτόκο.

Αυτό δεν είναι καθόλου παράδοξο, εάν σκεφθούμε ότι η χαρμολύπη διαποτίζει όλη την λειτουργική ζωή της Εκκλησίας μας και μάλιστα την κατ’ εξοχήν αυτήν περίοδο του πένθους και της μετανοίας.

Μην ξεχνάμε άλλωστε ότι η Εκκλησία μας στην αρχή αυτής της ευλογημένης περιόδου μας καλεί να εισέλθωμε «φαιδρώς» και «εντρυφώντες» στις πνευματικές αρετές, ώστε, αφού τις απολαύσωμε πλουσιοπάροχα, αγωνιζόμενοι να αξιωθούμε να φτάσωμε και στο άγιο πάσχα «πνευματικώς αγαλλόμενοι». Έτσι, λοιπόν, μέσα από την εκκοπή των οικείων παθών και την εξάσκηση στις αντίστοιχες αρετές οραματιζόμαστε και την ανάσταση. Δεν νοείται ανάσταση χωρίς σταύρωση των παθών αλλά ούτε και πάθος χωρίς την λυτρωτική ανάσταση. Η χαρμολύπη αποτελεί επομένως την μόνη αληθινή και γνήσια ορθόδοξη πρακτική στην ζωή του Χριστιανού, όπως τονίζουν οι Πατέρες της Εκκλησίας μας και οι υμνογράφοι.

Δεν είναι λοιπόν να απορή κανείς που στην Α’ Στάση των Χαιρετισμών το πρώτο «Χαίρε» του Αγγέλου προς την Παναγία έχει ως αιτία αυτήν την χαρά. Ο πρωτοστάτης Άγγελος Γαβριήλ αποστέλλεται στην Παρθένο, για να ευαγγελίση την χαρά που θα εκλάμψη «εν όλω τω κόσμω» διά της Παρθένου Μαρίας. Η χαρά αυτή θα είναι τόσο μεγάλη, που, όπως τονίζει ο υμνογράφος στον επόμενο στίχο, θα εξαλείψη την αρά, την κατάρα δηλαδή που επέφερε στον κόσμο η διά της παρακοής πτώση των Πρωτοπλάστων, που συμπαρέσυρε στην αμαρτία και ολόκληρο το ανθρώπινο γένος.

Οι Χαιρετισμοί λοιπόν δεν ξεκινούν με την λύπη, αλλά με την χαρά που θα λάμψη στον κόσμο από την Γέννηση του Σωτήρος διά της Θεοτόκου. Μας υπενθυμίζει βεβαίως ο υμνογράφος την θλίψη των πεσόντων αλλά δεν στέκεται σ’ αυτήν· τονίζει το λυτρωτικό περιεχόμενο των δακρύων της Εύας («χαίρε των δακρύων της Εύας η λύτρωσις»), τα οποία, διά της υπακοής της Παναγίας, της νέας Εύας, μας οδηγούν στην «ανάκληση», στην επιστροφή δηλαδή όλων των αμαρτωλών στην πρωτινή τους πατρίδα.

Αξίζει ασφαλώς να παρατηρήση κανείς ότι οι αντιθέσεις που εξ αρχής επιλέγει να χρησιμοποιήση ο εξαίρετος υμνογράφος (χαρά-αρά, εκλάμψει-εκλείψει ) και τα ρητορικά σχήματα (πάρισα & ομοιοτέλευτα, π.χ. χα-ρα, α-ρα) αισθητοποιούν και σε εκφραστικό επίπεδο το περιεχόμενο των λόγων του. Δίνεται έτσι έμφαση στο μέγεθος της χαράς και τονίζεται η σημασία της επιστροφής στον ορθό δρόμο και η αξία της λυτρώσεως. Δεν έχει πλέον ενδιαφέρον το ολίσθημα ούτε η διαρκής θρηνολογία για την πτώση, αλλά ο πόνος και η θλίψη από την αμαρτία επισκιάζονται από την δυνατότητα της δι-ορθώσεως και από την προοπτική της αιωνιότητος.

Στους πρώτους όμως αυτούς Χαιρετισμούς, αλλά και σε όλους τους επόμενους, δεν τονίζεται μόνον ο θρίαμβος που σηματοδοτεί η Γέννηση της χ(Χ)αράς στον κόσμο και η συνακόλουθη συντριβή της θλίψεως και του κράτους της αμαρτίας και του θανάτου. Προβάλλονται εμμέσως και οι αρετές της Παναγίας, του προσώπου που έγινε η γέφυρα για την λύτρωση και την σωτηρία μας.

Στον «παράδοξο» χαιρετισμό του Αγγέλου η Παρθένος αντιδρά με σύνεση και θάρρος («θαρσαλέως»). Αναρωτιέται εύλογα: «ασπόρου γαρ συλλήψεως την κύησιν πως λέγεις; εκ λαγόνων αγνών Υιόν πως εστί τεχθήναι δυνατόν;» Στην εύλογη απορία της ο Άγγελος απαντά, κατά τον υμνογράφο, με άλλα δύο υπέροχα Χαίρε: «Χαίρε βουλής απορρήτου μύστις, χαίρε σιγής δεομένων πίστις», που προμηνύουν ότι η Παναγία που μυείται στην απόρρητη θεία βουλή θα συγκατατεθή τελικά και θα δείξη εμπιστοσύνη σε πράγματα που δεν μπορούν να εξαγγελθούν εύκολα με τα λόγια και απαιτούν την σιγή («σιγής δεομένων πίστις»). Πράγματι, όταν ο Άγγελος της φανερώνει τελικά ότι η σύλληψη θα γίνη εκ Πνεύματος Αγίου και ότι θα την επισκιάση η θεία Χάρις, η ταπεινή κόρη της Ναζαρέτ δίνει πρόθυμα την συγκατάθεσή της: «Ιδού η δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατά το ρήμα σου», και αμέσως συντελείται το θαυμαστό γεγονός της συλλήψεως του Υψίστου στην «εύκαρπον ταύτης νηδύν».

Η ελευθέρα λοιπόν συναίνεση της Παρθένου Μαριάμ στην «ουρανόθεν» κλήση της να γίνη ο φορέας της σωτηρίας των ανθρώπων την κατέστησε «παγκόσμιον δόξα», διά της οποίας καταλύθηκε η ολέθρια αρά, η κατάρα της αμαρτίας και του θανάτου για τους ανθρώπους. Φανταστήτε τις συνέπειες που θα είχε για όλη την ανθρωπότητα η τυχόν άρνηση της Παρθένου να συγκατατεθή στο λυτρωτικό και κοσμοσωτήριο άγγελμα εξ ουρανού! Η αρά, η κατάρα, η θλίψη και η φθορά θα συνέχιζαν να κατατρύχουν τους ταλαίπωρους ανθρώπους!

Δεν έχομε λοιπόν παρά να ευγνωμονούμε την ευλογημένη κόρη της Ναζαρέτ για την ταπείνωση, την υπακοή και την ωριμότητα που επέξειξε κατά τον σωτήριο Ευαγγελισμό της. Κατά την περίοδο μάλιστα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, που διανύομε, καλούμαστε όλοι εμείς οι αποδέκτες του ιδίου ευχαρίστου μηνύματος της σωτηρίας όχι μόνον να επανεκτιμήσωμε τις αρετές της υπακοής, της ταπείνωσης και της ευθυκρισίας αλλά και να τις εφαρμόσωμε εμπράκτως, εάν θέλωμε και εμείς να αναδειχθούμε νικητές στο στάδιο των αρετών και να κερδίσωμε την προσωπική μας σωτηρία, με την βοήθεια του Θεού και τις πρεσβείες της αειπαρθένου Μαρίας. Καλόν αγώνα και καλή Ανάσταση! Γένοιτο!

ADVERTISEMENT


Τρίτη 28 Φεβρουαρίου 2023

 

Τι είναι η Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία;


Η Εκκλησία μας καθόρισε όλες τις Τετάρτες και Παρασκευές της Μεγάλης Τεσσαρακοστής να τελείται μία άλλη Λειτουργία, η Λειτουργία των Προηγιασμένων Δώρων.

Κατά τη Λειτουργία αυτή δεν τελείται Θυσία, δε γίνεται δηλαδή μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και Αίμα Χριστού.

 Τα Τίμια Δώρα, ο Άρτος και ο Οίνος είναι έτοιμα, έχουν προαγιασθή (γι’ αυτό και λέγεται Λειτουργία των Προηγιασμένων Δώρων) κατά την προηγηθείσα θεία Λειτουργία της Κυριακής, είναι πλέον Σώμα και Αίμα Χριστού, και απλώς προσφέρονται προς μετάληψη στους πιστούς.

Ο Ιερέας καθ’ εκάστη Κυριακή κόπτει από το πρόσφορο τον λεγόμενο «Αμνόν», δηλαδή το τετράγωνο εκείνο τεμάχιο της σφραγίδας που γράφει ΙΣ-ΧΣ ΝΙ-ΚΑ, και το τοποθετεί επάνω στο ιερό Δισκάριο. Μετ’ ολίγο, κατά τη στιγμή του «Σε υμνούμεν…», το τεμάχιον αυτό του άρτου θα μεταβληθεί δια της ευλογίας του Ιερέως σε αυτό τούτο το Σώμα του Κυρίου, όπως και ο οίνος, που είναι στο ιερό Ποτήριο, θα μεταβληθεί και αυτός σε αυτό τούτο το Αίμα του Κυρίου.

Όταν όμως βρισκόμαστε στη πένθιμο περίοδο της Μ. Τεσσαρακοστής, ο Ιερέας, κατά τη Θ. Λειτουργία της Κυριακής, δεν θα κόψει ένα μόνο τεμάχιο εκ της σφραγίδας του προσφόρου, ωσάν αυτό που είπαμε ανωτέρω, αλλά περισσότερα (συνήθως τρία), ανάλογα προς τον αριθμό των Λειτουργιών των Προηγιασμένων που θα τελέσει κατά την εβδομάδα.

Τα τεμάχια αυτά (που δεν κόπτονται όλα από ένα πρόσφορο, αλλ’ ένα από κάθε πρόσφορο), θα τα ευλογήσει κατά την ώρα που πρέπει και αυτά θα μεταβληθούν σε Σώμα Χριστού. Από αυτά το ένα θα χρησιμοποιηθεί για τη θεία Μετάληψη της ημέρας εκείνης (Κυριακής), τα άλλα (συνήθως δύο) θα εμβαπτισθούν στο ιερό Ποτήριο, όπου το άγιο Αίμα του Κυρίου, και θα φυλαχθούν σε ειδικό κιβωτίδιο, το ιερό Αρτοφόριο, για τις Λειτουργίες των Προηγιασμένων Δώρων που θα γίνουν εντός της εβδομάδας. Κατ’ αυτές τις Λειτουργίες ο Ιερέας θα προσφέρει στους πιστούς προς μετάληψη τα Προηγιασμένα αυτά Δώρα.

Η Λειτουργία των Προηγιασμένων είναι συνυφασμένη με Εσπερινό, είναι δηλαδή βραδινή. Αυτό έχει θεσπιστεί, διότι οι παλιοί Χριστιανοί κατά τις ημέρες της Μ. Τεσσαρακοστής διετέλουν τελείως άσιτοι (νηστικοί) μέχρι των εσπερινών ωρών. Μπορούσαν λοιπόν να εκκλησιαστούν και να κοινωνήσουν κατά τις εσπερινές ώρες. Σήμερα η Λειτουργία των Προηγιασμένων τελείται και κατά την εσπέρα συνηθέστερα όμως τελείται κατά τις πρωινές ώρες προς διευκόλυνση των πιστών.

Η Λειτουργία αυτή δεν έχει τον πανηγυρικό και θριαμβευτικό τόνο των άλλων Λειτουργιών, αλλά δεσπόζει σε αυτή το πένθιμο και κατανυκτικό στοιχείο.Η Λειτουργία των Προηγιασμένων τελείται όλες τις Τετάρτες και Παρασκευές της Μ. Τεσσαρακοστής. Κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα τελείται μόνο τις τρεις πρώτες μέρες αυτής (Μ. Δευτέρα, Μ. Τρίτη και Μ. Τετάρτη).

Επίσης τελείται και κατά τις ημέρες εορτών ευρισκομένων εντός της περιόδου της Μ. Τεσσαρακοστής. Δεν τελείται κατά τα Σάββατα και τις Κυριακές της Μ. Τεσσαρακοστής. Ο Ιερέας, και αν κρατήσει τα ονόματα, δεν θα τα μνημονεύσει, στην Πρόθεση, αλλά θα τα αφήσει για τη Λειτουργία του Σαββάτου ή της Κυριακής. Επίσης, κατά τη Λειτουργία των Προηγιασμένων δε γίνονται μνημόσυνα.

Πηγή:  pemptousia.gr

 

Ο Γέροντας Εφραίμ Φιλοθεΐτης για την Ευχή – Τι σημαίνει «Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησον με».


 Εις τας λέξεις αυτάς υπάρχει ολόκληρη η θρησκεία μας.

Λέγοντας “Κύριε”, πιστεύομεν ότι ημείς είμεθα δούλοι του Θεού και Εκείνος κύριός μας· και αυτό τιμά τον Χριστόν, που Τον κάνομεν κύριόν μας, αλλά τιμά και ημάς, όπου είμεθα υπηρέται ενός τοιούτου κυρίου, ο οποίος είναι Θεός

Λέγοντας “Ιησού”, που είναι το ανθρώπινον όνομα του Θεού, μας έρχεται εις τον νούν όλη η επί της γης ζωή του Χριστού, από την γέννησιν μέχρι την ανάληψίν Του. Λέγοντας “Χριστέ” που σημαίνει κεχρισμένος από τον Θεόν, βασιλεύς του ουρανού και της γης, δηλαδή σημαίνει Θεός με άλλους λόγους, ομολογούμεν και πιστεύομεν, ότι ο Χριστός είναι ο Θεός μας, όστις εδημιούργησε τα πάντα και είναι εις τον ουρανόν και θα έλθη πάλι να κρίνη τον κόσμον.

Λέγοντας “ελέησόν με”, παρακαλούμεν τον Θεόν να στείλη εις ημάς την βοήθειάν Του και το έλεός Του, διότι παραδεχόμεθα ότι χωρίς την θείαν βοήθειαν είναι αδύνατον να κάμνωμεν τίποτε.

ΚΥΡΙΑΚΗ 22 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2026 – Θ΄ ΛΟΥΚΑ (Λουκ. ιβ΄ 16-21) (Εφεσ. δ΄ 1-7)

    ¨Ο Λόγος του Θεού στον Λαό του Θεού" Πλήρωμα ζωής «Άφρον, ταύτη τη νυκτί την ψυχήν σου απαιτούσιν από σου, α δε ητοίμασας τίνι έστα...