Κυριακὴ E΄ Ματθαίου – Εὐαγγελικὸ καί Ἀποστολικὸ Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 5 Ἰουλίου 2026

 

Εὐαγγελικό Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 5 Ἰουλίου 2026, E΄ Ματθαίου (Ματθ. η΄ 28 – θ΄ 1)

28 Καὶ ἐλθόντι αὐτῷ εἰς τὸ πέραν εἰς τὴν χώραν τῶν Γερ­γεσηνῶν ὑπήντησαν αὐ­τῷ δύο δαιμονιζόμενοι ἐκ τῶν μνημείων ἐξερχόμενοι, χαλεποὶ λίαν, ὥστε μὴ ἰσχύ­ειν τινὰ παρελθεῖν διὰ τῆς ὁδοῦ ἐκείνης. 29 καὶ ἰδοὺ ἔκραξαν λέγον­τες· τί ἡμῖν καὶ σοί, Ἰησοῦ υἱὲ τοῦ Θεοῦ; ἦλθες ὧδε πρὸ καιροῦ βασανίσαι ἡμᾶς; 30 ἦν δὲ μακρὰν ἀπ᾿ αὐτῶν ἀγέλη χοίρων πολλῶν βοσκομένη. 31 οἱ δὲ δαίμονες παρεκά­λουν αὐτὸν λέγοντες· εἰ ἐκ­βάλλεις ἡμᾶς, ἐπίτρεψον ἡ­­­­μῖν ἀπελθεῖν εἰς τὴν ἀγέλην τῶν χοίρων. 32 καὶ εἶπεν αὐτοῖς· ὑπάγετε. οἱ δὲ ἐξελθόντες ἀπῆλ­θον εἰς τὴν ἀγέλην τῶν χοί­ρων· καὶ ἰδοὺ ὥρμησε πᾶ­σα ἡ ἀγέλη τῶν χοίρων κατὰ τοῦ κρημνοῦ εἰς τὴν θά­λασσαν καὶ ἀπέθανον ἐν τοῖς ὕδασιν. 33 οἱ δὲ βόσκοντες ἔφυγον, καὶ ἀπελθόντες εἰς τὴν πόλιν ἀπήγγειλαν πάντα καὶ τὰ τῶν δαιμονιζομένων. 34 καὶ ἰδοὺ πᾶσα ἡ πόλις ἐξῆλθεν εἰς συνάντησιν τῷ Ἰησοῦ, καὶ ἰδόντες αὐτὸν παρεκάλεσαν ὅπως μεταβῇ ἀπὸ τῶν ὁρίων αὐτῶν. Καὶ ἐμβὰς εἰς πλοῖον διεπέρασε καὶ ἦλθεν εἰς τὴν ἰδίαν πόλιν.

ΕΡΜΗΝΕΙΑ Π. Ν. ΤΡΕΜΠΕΛΑ

28 Κι ὅταν ὁ Κύριος ἦλθε στήν ἀπέναντι ὄχθη, στή χώρα τῶν Γεργεσηνῶν, τόν συνάντησαν δύο δαιμονισμένοι πού ἔβγαιναν ἀπό τά μνήματα πού ὑπῆρχαν ἐκεῖ, στά ὁποῖα εὐχαριστιοῦνταν νά κατοικοῦν. Ἦταν καί οἱ δύο ἐπιθετικοί καί πολύ ἐπικίνδυνοι· τόσο, ὥ­­στε νά μήν μπορεῖ κανείς νά περάσει ἀπ’ τό δρόμο ἐκεῖ­νο. 29 Καί ξαφνικά ἀπ’ τό φόβο τους κραύγασαν δυνατά καί εἶπαν: Ποιά σχέση ὑπάρχει ἀνάμεσα σέ μᾶς καί σέ σένα, Ἰησοῦ, υἱέ τοῦ Θεοῦ; Ἦλθες ἐδῶ πρόωρα, πρίν ἀπό τόν καιρό τῆς παγκόσμιας κρίσεως, γιά νά μᾶς βασανίσεις;

 30 Στό μεταξύ ὑπῆρχε μακριά ἀπ’ αὐτούς ἕνα κοπάδι μέ πολλούς χοίρους, πού ἔβοσκαν ἐκεῖ. 31 Οἱ δαίμονες τότε ἄρχισαν νά τόν παρακαλοῦν: Ἐάν πρόκειται νά μᾶς βγάλεις ἔξω ἀπό ἐδῶ, δῶσ’ μας τήν ἄδεια νά φύγουμε καί νά μποῦμε μέσα στό κοπάδι τῶν χοίρων. 32 Κι ἐπειδή αὐτοί πού ἔτρεφαν τούς χοίρους τό ἔκα­ναν αὐτό παραβαίνοντας τόν Μωσαϊκό νόμο, πού ἀπα­­γό­­ρευε ὡς ἀκάθαρτο τό χοιρινό κρέας, ὁ Κύριος τιμω­ρώ­ντας τήν παρανομία τους αὐτή εἶπε στούς δαίμονες: Πηγαίνετε. Κι αὐτοί βγῆκαν ἀπ’ τούς ἀνθρώπους καί πῆγαν στούς χοίρους. Καί ξαφνικά ὅλο τό κοπάδι τῶν χοί­­ρων ὅρμησε μέ μανία ἀπό τό ἐπάνω μέρος τοῦ γκρε­μοῦ πρός τά κάτω, στή θάλασσα, καί πνίγηκαν στά νε­ρά τῆς λίμνης.

 33 Τότε ἐκεῖνοι πού ἔβοσκαν τούς χοίρους ἔφυγαν, κι ἀφοῦ πῆγαν στήν πόλη, ἀνήγγειλαν ὅλα ὅσα ἔγιναν, καί ἰδιαιτέρως τό τί συνέβη μέ τούς δαιμονισμένους. 34 Καί τότε ὅλοι οἱ κάτοικοι τῆς πόλεως βγῆκαν γιά νά συναντήσουν τόν Ἰησοῦ· κι ὅταν τόν εἶδαν, τόν παρακάλεσαν νά φύγει ἀπό τά σύνορά τους, ἀπό φόβο μήπως πάθουν καί μεγαλύτερα κακά.Καί ἀφοῦ μπῆκε σ’ ἕνα πλοῖο, πέρασε στήν ἀπέναντι ὄχθη τῆς λίμνης, καί ἦλθε στή δική του πόλη, τήν Καπερναούμ.

Αποστολικό Ανάγνωσμα: Γαλ. ε΄ 22 – στ΄ 2

22 ὁ δὲ καρπὸς τοῦ Πνεύματός ἐστιν ἀγάπη, χαρά, εἰρήνη, μακροθυμία, χρηστότης, ἀγαθωσύνη, πίστις, 23 πρᾳότης, ἐγκράτεια· κατὰ τῶν τοιούτων οὐκ ἔστι νόμος. 24 οἱ δὲ τοῦ Χριστοῦ τὴν σάρκα ἐσταύρωσαν σὺν τοῖς παθήμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις. 25 Εἰ ζῶμεν πνεύματι, πνεύματι καὶ στοιχῶμεν. 26 μὴ γινώμεθα κενόδοξοι, ἀλλήλους προκαλούμενοι, ἀλλήλοις φθονοῦντες.

1 Ἀδελφοί, ἐὰν καὶ προληφθῇ ἄνθρωπος ἔν τινι παραπτώματι, ὑμεῖς οἱ πνευματικοὶ καταρτίζετε τὸν τοιοῦτον ἐν πνεύματι πρᾳότητος σκοπῶν σεαυτόν, μὴ καὶ σὺ πειρασθῇς. 2 ἀλλήλων τὰ βάρη βαστάζετε, καὶ οὕτως ἀναπληρώσατε τὸν νόμον τοῦ Χριστοῦ.

Νεοελληνική Απόδοση

22 Ο καρπός όμως, τον οποίον το Αγιον Πνεύμα παράγει εις τας καλοπροαιρέτους και πιστάς καρδίας, είναι η αγάπη προς όλους, η χαρά από την λύτρωσιν που δίδει ο Χριστός, η ειρήνη που παρέχει η αγαθή συνείδησις, η μακροθυμία προς εκείνους που πταίουν απέναντι μας, η καλωσύνη και η διάθεσις να είμεθα εξυπηρετικοί προς τους άλλους, η αγαθότης της καρδίας, η αξιοπιστία στους λόγους και τας υποσχέσεις μας, 23 η πραότης απέναντι εκείνων, που μας φέρονται κατά τρόπον εξοργιστικόν, η εγκράτεια και η αποφυγή κάθε πονηράς επιθυμίας και πράξεως. Εναντίον των ανθρώπων, που έχουν αυτάς τας αρετάς, δεν υπάρχει και δεν ισχύει ο νόμος. 24 Οι δε αληθινοί οπαδοί και μαθηταί του Χριστού έχουν σταυρώσει και νεκρώσει τον παλαιόν σαρκικόν άνθρωπον, μαζή με τα πάθη και τας αμαρτωλάς επιθυμίας του. 25 Εάν πράγματι ζώμεν την ζωήν του Αγίου Πνεύματος, πρέπει να πορευθώμεθα και να συμπεριφερώμεθα σύμφωνα με όσα το Πνεύμα μας διδάσκει. 26 Ας μη γινώμεθα κενόδοξοι, προσκαλούντες και εξερεθίζοντες ο ένας τον άλλον εις αντιθέσεις και φιλονεικίας και φθονούντες ο ένας τον άλλον.

1 Αδελφοί, εάν από αδυναμίαν παρασυρθή κανείς και περιπέση εις κάποιο αμάρτημα, σεις οι πνευματικώς προωδευμένοι και ισχυροί ας διορθώνετε αυτόν και ας τον καθοδηγήτε με πνεύμα πραότητος. Αλλά και συ που διορθώνστον άλλον, πρόσεχε τον ευατόν σου, μήπως και ο ίδιος περιπέσης εις πειρασμόν και παρασυρθής είτε στο ίδιον αμάρτημα, είτε στο αμάρτημα της υψηλοφροσύνης. 2 Ας υπομένετε με πραότητα ο ένας του άλλου τα ελαττώματα, τα οποία, καθό αλαττώματα, είναι φορτικά και ενοχλητικά και έτσι τηρήσατε πλήρως τον νόμον του Χριστού, που διδάσκει την αγάπην. (Ανθρωπος, που δεν δείχνει τέτοιαν υπομονήν, αλλ’ οργίζεται και περιφρονεί τον παρασυρθέντα, δεν έχει την αγάπην του Χριστού).

***************************************************

ΣΚΕΨΕΙΣ – ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ – ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ

1. Ὁ καρπὸς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος

Ἡ ἀποστολικὴ περικοπὴ τῆς σημερινῆς Κυριακῆς ἀναγινώσκεται ἀπὸ τὴν πρὸς Γαλάτας Ἐπιστολή, πρὸς τιμὴν τοῦ ὁσίου Ἀθανασίου τοῦ Ἀθωνίτου, τὴ μνήμη τοῦ ὁποίου ἑορτάζουμε σήμερα. Στὴν ἀρχὴ τῆς περικοπῆς ὁ ἀπόστολος Παῦλος περιγράφει τὸν καρπὸ ποὺ παράγει τὸ Ἅγιο Πνεῦμα στὴν ψυχὴ τοῦ πιστοῦ. «Ὁ καρπὸς τοῦ Πνεύματός ἐστιν ἀγάπη, χαρά, εἰρήνη, μακροθυμία, χρηστότης, ἀγαθωσύνη, πίστις, πρᾳότης, ἐγκράτεια», γράφει. Ὁ καρπὸς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος εἶναι ἡ ἀγάπη, ἡ χαρά, ἡ εἰρήνη, ἡ πλατιὰ καρδιὰ στὶς ἀδικίες, ἡ καλοσύνη, ἡ εὐεργετικὴ διάθεση, ἡ ἀξιοπιστία στὰ λόγια, ἡ πραότητα καὶ ἡ ἐγκράτεια.

Ἐνῶ λίγο πρωτύτερα στὴν Ἐπιστολή του ὁ θεόπνευστος Ἀπόστολος εἶχε ἀπαριθμήσει «τὰ ἔργα τῆς σαρκός», δηλαδὴ τὶς πράξεις στὶς ὁποῖες μᾶς παρασύρουν τὰ πάθη μας, τώρα κάνει λόγο γιὰ τὸν «καρπὸν τοῦ Πνεύματος». Εἶναι σὰν νὰ μᾶς λέει ὅτι, ὁτιδήποτε ἁμαρτωλὸ ἐμφωλεύει στὴν καρδιά μας, ὀφείλεται σ’ ἐμᾶς, στὴ δική μας ἁμαρτωλὴ προαίρεση, ἐνῶ ὁτιδήποτε ἀγαθό, εἶναι καρπός, δωρεὰ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Τὰ ἐφάμαρτα ἔργα προέρχονται ἀποκλειστικὰ ἀπὸ ἐμᾶς, γι᾿ αὐτὸ καὶ τὰ ὀνόμασε ἔργα τῆς σάρκας. Ἀντίθετα, γιὰ τὰ ἀγαθὰ δὲν ἀρκεῖ ἡ δική μας φροντίδα. Χρειάζεται καὶ ἡ βοήθεια τοῦ Θεοῦ.

Ἑπομένως αὐτὸ ποὺ ἔχει σημασία, εἶναι ἡ καρδιά μας νὰ γίνεται δεκτικὴ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Νὰ εἶναι ταπεινὴ ἡ καρδιά μας, ὥστε νὰ ἐνοικεῖ σ᾿ αὐτὴν τὸ Ἅγιο Πνεῦμα. Καὶ Ἐκεῖνο θὰ μᾶς χαρίζει κάθε ἀρετή, θὰ μᾶς ἐξαγιάζει, θὰ μᾶς χαριτώνει.

2. Ἡ νέκρωση τοῦ σαρκικοῦ φρονήματος

Στὴ συνέχεια τῆς περικοπῆς ὁ ἀπόστολος Παῦλος ἐπισημαίνει ὅτι «οἱ τοῦ Χριστοῦ τὴν σάρκα ἐσταύρωσαν σὺν τοῖς παθήμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις». Δηλαδή, ὅσοι ἀνήκουν στὸν Χριστό, νέκρωσαν τὸ σαρκικὸ φρόνημα μὲ τὰ πάθη καὶ τὶς ἐπιθυμίες του. Σταύρωσαν τὴ σάρκα καὶ τὶς πονηρὲς κλίσεις καὶ ροπές της. Ἐκτὸς ἀπὸ τὶς ἐφάμαρτες πράξεις θανάτωσαν καὶ τὶς κατώτερες ἐπιθυμίες ποὺ ὑπάρχουν στὸ βάθος τῆς καρδιᾶς.

Σ᾿ αὐτὴ τὴ νέκρωση τῆς σάρκας καὶ τῶν παθῶν μᾶς προτρέπει καὶ ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος: Τί σημασία ἔχει, ἂν δὲν κάψεις τὸ σῶμα σου ὡς μάρτυρας στὴ φωτιά; Μπορεῖς νὰ τὸ θυσιάσεις σὲ ἄλλη φωτιά. Τὸ νὰ ἔχεις τὴ δυνατότητα νὰ ζεῖς μὲ πολυτέλεια, ἀλλὰ νὰ προτιμᾶς τὴν ἐπίπονη ζωή, δὲν εἶναι ὁλοκαύτωμα; «Νέκρωσόν σου τὸ σῶμα καὶ σταύρωσον, καὶ λήψῃ καὶ αὐτὸς τοῦ μαρτυρίου τούτου τὸν στέφανον» (ΕΠΕ 24, 482). Νέκρωσε τὸ σῶμα σου ὡς πρὸς τὶς κατώτερες ἐπιθυμίες καὶ σταύρωσέ το, καὶ τότε θὰ λάβεις κι ἐσὺ τὸ στεφάνι τοῦ μαρτυρίου αὐτοῦ.

Αὐτὴ τὴ νέκρωση τῶν παθῶν ἐφάρμοζε καθημερινὰ ὁ ἅγιος Ἀθανάσιος ὁ Ἀθωνίτης μὲ τὴν αὐστηρὴ ἄσκησή του. Παρὰ τὶς διοικητικὲς μέριμνες ποὺ εἶχε ὡς ἡγούμενος τῆς Μεγίστης Λαύρας, συχνὰ κατέφευγε σὲ σπήλαιο νοτιοανατολικὰ τῆς Μονῆς, ὅπου ζοῦσε μὲ αὐστηρὴ ἄσκηση καὶ πολύωρη προσευχή. Ἔζησε ἰσάγγελο βίο. «Τὴν ἐν σαρκὶ ζωήν σου κατεπλάγησαν Ἀγγέλων τάγματα», ψάλλουμε στὸ Ἀπολυτίκιό του. Συγκλονίσθηκαν μὲ τὴ ζωή σου ἀκόμη καὶ αὐτὰ τὰ ἀγγελικὰ τάγματα· διότι, ἐνῶ εἶχες σῶμα, νέκρωσες τὸ σαρκικὸ φρόνημα. Αὐτὴ τὴ νέκρωση τῶν παθῶν ἂς ἐπιδιώκουμε κι ἐμεῖς μὲ τὴν ἐγκράτεια, τὴν ἄσκηση, τὸν πνευματικὸ ἀγώνα, ἂν θέλουμε ν᾿ ἀνήκουμε πραγματικὰ στὸν Χριστό.

3. Ὁ νόμος τῆς ἀγάπης

Στὸ τέλος τῆς περικοπῆς ὁ θεοφώτι­στος Ἀπόστολος δίνει μία ἀκόμη σημαν­τικὴ συμβουλή. «Ἀλλήλων τὰ βάρη βαστάζετε, καὶ οὕτως ἀναπληρώσατε τὸν νόμον τοῦ Χριστοῦ», γράφει. Ὑπομένετε ὁ ἕνας τὰ ἐλαττώματα τοῦ ἄλλου καὶ ἔτσι ἐκπληρῶστε τὸν νόμο τοῦ Χριστοῦ. Ποιός εἶναι ὁ νόμος τοῦ Χριστοῦ; Εἶναι ἡ θυσιαστικὴ ἀγάπη. «Ἐντολὴν καινὴν δίδωμι ὑμῖν ἵνα ἀγαπᾶτε ἀλλήλους, καθὼς ἠγάπησα ὑμᾶς» (Ἰω. ιγ΄ 34), εἶχε πεῖ ὁ Κύριος. Σᾶς δίνω νέα ἐντολή, νὰ ἀγαπᾶτε ὁ ἕνας τὸν ἄλλον, ὅπως ἐγὼ σᾶς ἀγάπησα, δηλαδὴ μὲ ἀγάπη θυσιαστική. Μέσα στὸν νόμο τῆς ἀγάπης αὐτῆς περιέχονται ὅλες οἱ ὑπόλοιπες ἐντολές.

Ἡ θυσιαστικὴ ἀγάπη ἦταν χαρακτηριστικὸ γνώρισμα τοῦ ἁγίου Ἀθανασίου. Ὅσο αὐστηρὸς ἦταν μὲ τὸν ἑαυτό του ὁ μεγάλος αὐτὸς ἀσκητής, τόσο ἐπιεικής, συγκαταβατικὸς καὶ στοργικὸς ἦταν μὲ τοὺς μοναχούς του. Ἕνας πατέρας ἀγάπης, ποὺ ἄφηνε στὴν ἄκρη τὸν ἑαυτό του γιὰ νὰ ἀναπαύσει τοὺς ἀδελφούς. Γι᾿ αὐτὸ πλῆθος νέων μοναχῶν τὸν πλησίαζαν γιὰ νὰ ὑποταχθοῦν καὶ νὰ μαθητεύσουν κον­τά του.

Μὲ ἀγάπη θυσιαστικὴ ἂς φερόμαστε κι ἐμεῖς πρὸς ὅλους. Μόνο αὐτὴ φέρνει τὴν εἰρήνη στὸ σπίτι, τὴν ἑνότητα στὴν οἰκογένεια, τὴν ἠρεμία στὴν ἐργασία. Μόνο μὲ αὐτὴ «βαστάζουμε τὰ βάρη τῶν ἄλλων» καὶ συνυπάρχουμε ἁρμονικὰ μαζί τους. Μόνο αὐτὴ μπορεῖ νά μεταβάλει τὴν κοινωνία μας σὲ ἐπίγειο παράδεισο.

***************************************************